25 januari 2016

Filosoof Erno Eskens maakt ten onrechte van Darwin een eugenetica aanhanger.

In zijn fraaie boek 'Een beestachtige geschiedenis van de filosofie' (zie vorig blog) citeert filosoof Erno Eskens een passage uit The Descent of Man van Charles Darwin om aan te tonen dat Darwin een eugeneticus was. Echter, direct na de passage die Eskens citeert, maakt Darwin duidelijk dat hij uit morele overwegingen eugenetica niet op de mens wil toepassen. Dat laat Eskens weg. Eskens geeft zodoende in zijn boek een misleidend beeld van de opvattingen van Darwin. Ik heb hem hierover gemaild en heb een reactie gekregen. Maar eerst de passage in het boek. Eskens opent hoofdstuk 23 ' Intellect als dienstmaagd van de natuur' met het Darwin citaat (p.317). Notabene, het staat –zeer suggestief– direct onder een foto van Hitler die een ree voert!

Direct onder een foto van Hitler
staat een Darwin citaat

"Wij beschaafden doen ons uiterste best om eliminatie tegen te gaan; wij bouwen gestichten voor krankzinnigen, idioten, verminkten en zieken; wij maken armenwetten en onze geneeskundigen doen hun uiterste best om ieders leven zo lang mogelijk te rekken. Op die wijze worden de zwakke leden der beschaafde maatschappijen in staat gesteld hun soort voort te planten. Niemand die acht heeft geslagen op de voortteling onzer huisdieren zal betwijfelen, dat zulks hoogst nadelig op het mensenras moet inwerken." [1]
Maar Darwin gaat daarna door met:
"It is surprising how soon a want of care, or care wrongly directed, leads to the degeneration of a domestic race; but excepting in the case of man himself, hardly any one is so ignorant as to allow his worst animals to breed.

The aid which we feel impelled to give to the helpless is mainly an incidental result of the instinct of sympathy, which was originally acquired as part of the social instincts, but subsequently rendered, in the manner previously indicated, more tender and more widely diffused. Nor could we check our sympathy, even at the urging of hard reason, without deterioration in the noblest part of our nature. The surgeon may harden himself whilst performing an operation, for he knows that he is acting for the good of his patient; but if we were intentionally to neglect the weak and helpless, it could only be for a contingent benefit, with an overwhelming present evil. We must therefore bear the undoubtedly bad effects of the weak surviving and propagating their kind; but there appears to be at least one check in steady action, namely that the weaker and inferior members of society do not marry so freely as the sound; and this check might be indefinitely increased by the weak in body or mind refraining from marriage, though this is more to be hoped for than expected." (bron)
Hierin zegt Darwin duidelijk dat ook al kunnen we met het verstand de nadelige effecten van zorg voor de armen, zieken, etc zien, het zou erg onsympathiek zijn om niet voor de armen, zieken te zorgen. Want sympatie is het "noblest part of our nature". Darwin ziet de potentiele evolutionaire gevolgen van zorg voor de zwakkeren, maar wil niet de zwakkeren elimineren zoals je bij huisdieren zou doen. Het is dus misleidend om juist dat gedeelte weg te laten.
Ook stelt Darwin helemaal geen eugenetische maatregelen voor, maar hoopt dat het probleem zichzelf oplost doordat die zieken zich niet zullen voortplanten. Dus je kunt hieruit niet concluderen dat Darwin een voorstander is van eugenetica. Integendeel: hij is een tegenstander. (Eskens weet dat de term ' eugenetics'  niet door Darwin maar door Francis Galton, een neef van Darwin, is bedacht. (p.319)

Ik heb Eskens per email op de hoogte gebracht. Met zijn toestemming citeer ik zijn antwoord:
Beste Gert Korthof,

Dank voor je commentaar op mijn Beestachtige geschiedenis van de filosofie. Ik ben het met je eens dat ik maar een deel van Darwins argumentatie heb laten zien. Misschien had ik de rest erbij moeten vermelden, maar eerlijk gezegd denk ik niet dat ik daarmee een ander beeld van Darwin had geschetst. Het door jou aangehaalde slotbetoog van Darwin - gelukkig zijn we aardig voor de zwakken - bevat eigenlijk geen enkel wetenschappelijk argument. Weliswaar vindt hij eugenetica 'evil', maar dit lijkt bij hem een morele intuïtie te zijn die nauwelijks past in zijn evolutietheorie. De theorie zegt dat het fokken met zwakke dieren tot degeneratie leidt en dat dit bij mensen niet anders is. Dit argument raakt het hart van Darwins werk. Mensen die dit ontkennen zijn volgens Darwin niet voor niets 'ignorant'.
Darwin beschrijft de zorg voor de zwakken in de passage die ik heb weggelaten als een 'incidental result of the instinct of sympathy, which was originally acquired as part of the social instincts'. Het is een toevallige mutatie, zo lijkt het, en deze mutatie is evolutionair gezien niet essentieel voor het voortbestaan van de soort. Voor de soort blijft het beter om de zwakken niet te laten voortplanten. Dat Darwin op het eind de hoop uitspreekt dat de zwakken zich uit vrije wil niet voortplanten, heeft iets weg van een wanhopige poging om dat 'incidental result' te corrigeren.
Hij voegt er bovendien aan toe dat het goed is dat de zwakken zich niet zo 'freely' mogen voortplanten, waarmee we in mijn optiek weer terug zijn bij het project van de eugenetica dat hij eerder als evil heeft omschreven. Het kwaad blijkt onvermijdelijk.

Ik denk dus dat Darwin toch wel een bom legt onder het democratische project. Voor Darwin lijken de burgers niet gelijk te kunnen zijn, omdat de voortplanting van de zwakken de veerkracht van de soort ondermijnt. Ik denk dan ook dat het logisch is dat de latere eugenetici, waaronder veel antidemocraten, wel degelijk een punt hadden toen ze zich op Darwin beriepen. Eugenetica volgt logischerwijs uit Darwins werk. Het is een feit waar we het liever niet over willen hebben, omdat de evolutietheorie wetenschappelijk gezien zeer sterk is. Daarom benadrukken de meeste auteurs dat de evolutietheorie prachtig is, en poetsen ze het ongemakkelijke eugenetica snel onder het vloerkleed. Ik had daar geen zin in, omdat het ongemak bij de theorie hoort en vooral omdat het de geschiedenis vertekent. Hitler had zijn boek nooit kunnen schrijven zonder het voorwerk van Darwin. Natuurlijk zou Darwin zich omdraaien in zijn graf als hij het boek van Hitler had gelezen. Darwin wilde de eugentica, die volgde uit zijn eigen wetenschappelijke theorie, om morele redenen niet accepteren. Dat pleit wellicht voor Darwin, maar het neemt het feit niet weg dat eugenetica een onvermijdelijk onderdeel is van zijn evolutietheorie.

Hartelijke groet, Erno Eskens"    (bold van mij)

In het eerste gedeelte van zijn antwoord lijkt Eskens te verdedigen dat Darwin een eugeneticus was. Maar in de één na laatste zin (door mij in bold weergegeven) erkent Eskens dat Darwin om morele redenen eugenetica niet op de mens wilde toepassen. Dat eugenetica logisch dwingend zou volgen uit zijn theorie, is –volgens mijn bescheiden mening– een elementaire argumentatiefout. Nooit volgt een ethiek of politiek uit een wetenschappelijke theorie. Altijd heb je een ethische premisse nodig om een normatieve conclusie te trekken. Zelfs als zo'n ethische conclusie is getrokken, kan eugenethiek democratisch (vrijwillig) of niet-democratisch (dwingend) uitgewerkt worden.
Darwin betoogt dat de effecten van natuurlijke selectie en het ontbreken ervan, niet alleen voor planten en dieren opgaan, maar ook voor de mens zelf.
Darwin was een van de eersten die zag dat het terugdringen van natuurlijke selectie bij de mens nadelige effecten had op de kwaliteit van ons erfgoed (het genoom zouden we nu zeggen). Dat is een nieuw inzicht. Het voert te ver om hier de huidige wetenschappelijke stand van zaken over dit thema uit de doeken te doen. William Hamilton is één van de evolutiebiologen die het onderwerp bestudeerd heeft (hier heb ik een bespreking geschreven). De laatste paar jaren is het onderzoeksgebied van human genome editing in een stroomversnelling geraakt [3].

In de noten geef ik redenen waarom Eskens' verdediging in de rest van zijn antwoord zwak is [2].


Conclusie


De manier waarop Eskens in zijn proefschrift omgaat met de tekst van Darwin is onprofessioneel. Je hoeft geen bioloog of expert in de geschiedenis van de wetenschap te zijn om dit soort fouten te vermijden. Gewoon de originele passage opzoeken en kijken wat er voor en na de passage staat. Zo voorkom je dat je een passage out-of-context citeert en de verkeerde conclusies trekt. Zijn promotor prof. Cliteur had de eindverantwoordelijkheid voor het proefschrift, hij had borg moeten staan voor de kwaliteit van dit proefschrift. Onder dit voorbehoud wil ik niemand het leesplezier onthouden die Een beestachtige geschiedenis van de filosofie mij gegeven heeft.



Noten


  1. Er zijn een aantal vreemde zaken rondom het Dawrin-citaat dat Eskens op pagina 317-318 geeft:
    • Ten eerste is het citaat is in het Nederlands en Eskens verwijst via noot 574 naar de Engelse uitgave van 1871 pag. 168. Toch is het  waarschijnlijk niet zijn eigen vertaling, want het bevat uitdrukkingen als 'leden der beschaafde' en 'voortteling onzer huisdieren', verouderd Nederlands dus.
    • Eskens heeft dit citaat eerder gebruikt op donderdag 11 november 1999 op de website filosofie.nl onder de titel Darwins tijdbom: debat over humane selectie laait op. (Taede Smedes zou zeggen: " een schoolvoorbeeld van zelfplagiaat" :-).
    • Gek genoeg is exact hetzelfde citaat te vinden bij Chris Rutenfrans 23 okt 1999 in de Trouw! en in:
    • Werkplaats Biopolitiek. Darwins racisme. 22 april 2003.
    • Wat alles pas echt opvallend maakt is dat in alle vier bovengenoemde citaten de tweede zin ontbreekt: "There is reason to believe that vaccination has preserved thousands, who from a weak constitution would formerly have succumbed to small-pox.". De enige die het ontbreken aangeeft met (...) is ' Werkplaats Biopolitiek'. Die zin is niet cruciaal, maar het toont aan dat Eskens waarschijnlijk nooit een origineel heeft gezien en teksten van het internet heeft gecopieerd. Die van Rutenfrans is de oudste (23 okt 1999), dus Eskens heeft het incomplete en afgekapte citaat waarschijnlijk van Rutenfrans gecopieerd! Het lijkt er op dat Eskens in zijn proefschrift zijn oordeel over Darwin van 16 jaar geleden herhaald heeft zonder nader onderzoek.
  2. Enige voorbeelden uit de email van Eskens:
    • Uit het hele verweer van Eskens blijkt dat hij meent dat je uit een wetenschappelijke theorie normatieve uitspraken kunt afleiden. Volgens mij is het nog steeds niet gangbaar in de filosofie dat je uit een is een ought kunt afleiden. Iedereen die zich op Darwin beroept miskent de kloof tussen feit en norm (is-ought), en miskent het feit dat Darwin nooit een eugenetica programma heeft voorgesteld, en zich uitgesproken heeft tégen het toepassen van eugenetica op de mens nota bene op morele gronden.
    • "...een morele intuïtie te zijn die nauwelijks past in zijn evolutietheorie". Notabene: Darwin is op morele gronden tegen eugenetica toegepast op de mens. Dat is een cruciaal gegeven en dat had Eskens sowieso moeten vermelden.
    • 'incidental result of the instinct of sympathy, which was originally acquired as part of the social instincts'. Maar dit betekent: een neveneffect van sociale instincten. Aanpassingen hebben gewoonlijk neveneffecten. Dat heeft niets met 'toevallige mutatie' te maken. Eskens begeeft zich op terrein waar hij geen expertise heeft.
    • "Eugenetica volgt logischerwijs uit Darwins werk": hier maakt Eskens weer dezelfde fout: 'ought' volgt niet uit 'is' . Hoe vaak deze fout ook gemaakt wordt, het blijft fout.
    • "Dat Darwin op het eind de hoop uitspreekt dat de zwakken zich uit vrije wil niet voortplanten" bewijst Darwins democratische insteek, want hij wil geen gedwongen maatregelen.
    • "Hitler had zijn boek nooit kunnen schrijven zonder het voorwerk van Darwin." Een zeer heftige claim! Eskens geeft geen bewijs voor zijn stelling. Alsof Hitler eerst ging zoeken naar wetenschappelijke gegevens in de literatuur vóórdat hij de oorlog begon en de Joden wilde uitroeien! Dit is typisch voor creationisten en ID-ers.
    • "Natuurlijk zou Darwin zich omdraaien in zijn graf als hij het boek van Hitler had gelezen." Dat is precies mijn punt! Dat komt omdat Darwin geen eugeneticus was! En helemaal als Darwin had geweten zoals wij nu wat Hitler gedaan had. Een filosoof die uitgebreid en m.i. kritiekloos aan bod komt, (compleet met foto met Hitlersnor) Martin Heidegger was een bewonderaar van Hitler en zelfs "na de Tweede Wereldoorlog neemt Heidegger geen afstand van zijn nazistische verleden" schrijft Eskens op pagina 331. Darwin wist niets van de gruwelijkheden van de Tweede Wereldoorlog.
  3. Volgens een opinie artikel in de Science van 22 Jan 2016: "Human genome editing is a powerful tool that offers great scientific and therapeutic potential". Echter, in veel landen is er wetgeving die het genetisch wijzigen van eicellen of embryo's verbiedt of beperkt. Zie ook mijn blog KNAW symposium: Moeten we van iedere patient het complete DNA sequencen?. Er is een groot verschil tussen eugenetica in een medische context waarbij het individu centraal staat en een hypothetische 'bevolkings-eugenetica-politiek'.

Soortgelijke blogs

12 opmerkingen:

Stefan zei

Interessant verhaal. Kijk ook eens op mijn blog over Charles Darwin http://darwin200.nl

gert korthof zei

Stefan, bedankt. Succes met je nieuwe (?) blog!

Anoniem zei

Goed dat Erno tegengesproken wordt. Zijn selectieve citaat is uiterst dubieus. Daarnaast heb ik nog een ander "logisch" probleem met diens verhaal. Hij veronderstelt dat natuurlijke selectie eugenetica impliceert. Die veronderstelling duidt op een aanzienlijk inzicht in moleculaire biologie. Als Erno de Selfish gene gelezen en begrepen had, had hij geweten dat:
1. Natuurlijke selectie plaats vindt op de genen(pool), niet op het menselijk individu
2. Dat de "onwenselijke" genen veelal door individuen gedragen worden zonder tot expressie te komen. Deze dragers zullen, ook onder een eugentisch beleid, geen selectiedruk ervaren. Alleen de mensen bij wie het gen tot expressie komt. De invloed van eugenetica op het voorkomen van het gen in de genpool zal daarom beperkt blijven.
3. Elk mens bevat meerdere genen die dodelijk zijn of anderszins maatschappelijk ongewenst zijn als ze tot expressie mochten komen. Een absoluut eugenitisch beleid vereist derhalve zelfmoord van de gehele mensheid.

Het is jammer dat " filosofen"als Erno bij herhaling in de valkuil trappen puur kwalitatieve redeneringen op te zetten, zonder een gedegen analyse van op welk integratie niveau het selectiemechanisme werkt. Zo'n aanpak is gedoemd te falen. Impliciet is de redenering dat natuurlijke selectie moet leiden tot eugenetica eigenlijk een "teleologische". Erno veronderstelt dat evolutie een richting inslaat. Wie Darwin echt begrijpt, doorziet dat teleologische aspect juist door de evolutietheorie verworpen wordt. Niet om morele redenen, maar omdat evolutie alleen richting heeft als je terug kijkt. Net zoals de oermens toen hij paaltjes onder een rots legde om die te verplaatsen niet het doel had om een transportmiddel (auto) te ontwikkelen.

Zo is Darwin na al die tijd nog steeds een van de minst begrepen wetenschappers.

gert korthof zei

Onbekende, helaas weet ik niet wie je bent, maar bedankt voor de tip. Ik ga het eerst nalezen wat Eskens daar over geschreven heeft.

Wat er tegenwoordig mogelijk is aan preventie van erfelijke ziektes was totaal ondenkbaar in de tijd van Darwin. Nu heet dat geen eugenetica, maar prenatale diagnostiek van erfelijke ziekten. Het grote verschil tussen eugenetica en prenatale diagnostiek is dat bij eugenetica de belangen van het volk. de natie of zelfs de menselijke soort voorop staan, en bij prenatale diagnostiek de belangen van het individu voorop staan. Tot zover voor dit moment.

Anoniem zei

Dag Gert

Groot verschil tussen prenatale diagnostiek is dat deze gericht is op voorkomen van concrete gebreken of ziekten, waarvoor concrete aanwijzingen bestaan. Het doel is niet de "soort" te verbeteren, zoals bij eugenetica. Mijn punt is dat los van het morele en politieke aspect, genetische selectie door de mens geen effectief instrument kan zijn voor het verbeteren van de soort. SImpelweg, omdat die selectie zich beperkt tot diegenen waarbij de ongewenste genen tot expressie komen, terwijl de veel grotere groep die drager is buiten beeld blijft.

Een ander belangrijk punt is dat de manier van filosoferen van Eskens teleologisch is. Het knappe van Darwin is juist dat hij aantoont dat de teleologische benadering van Aristoteles niet werkt bij natuurlijke selectie. Het is mij duidelijk dat Eskens dit niet doorgrond.

Overigens heet ik Rob Vaes en heb ik moleculaire biologie en genetica gestudeerd eind jaren 80 begin jaren 90.

Prima blog verder.

Groet
Rob

gert korthof zei

Hallo Rob, en welkom op dit blog. Rob, ik ben het met je eens dat "genetische selectie door de mens geen effectief instrument kan zijn voor het verbeteren van de soort.". Dat komt vnl vanwege de lange termijn waarop iedere evolutie zich afspeelt. minimaal honderden of duizenden jaren.
Het is waar dat selectie plaats vindt op genen die tot expressie komen, maar zo werkt natuurlijke selectie nu eenmaal. Dat maakt het ander maal niet aantrekkelijk als je eugenetische maatregelen zou willen doorvoeren, afgezien van de politieke obstakels.
Verder heb je het verschijnsel van de novo mutaties die niet voorspelbaar zijn, en alleen in het (vroege) embryo te detecteren zijn. Als je die wilt voorkomen moet je iedere zwangerschap screenen op bekende erfelijke ziektes.
Behalve deze screening gecombineerd met niet terugplaatsen bij IVF of abortus, zullen er in de toekomst mogelijkheden zijn van gene-editing.

Over teleologisch denken moet ik Eskens er nog op na lezen. Maar het zijn allemaal goede punten die je naar voren brengt.

Anoniem zei

Hallo Gert

je mist het punt. Het is geen kwestie van tijd. Uitleg met rekenvoorbeeld vind je bijvoorbeeld in volgende link:

http://www1.bos.nl/~cjbos/evolutie/pop-gen-basis.htm

Selectie op aa-recessieven is een futiele bezigheid, omdat het gen vooral als hybride Aa voorkomt.

Groet

Rob

gert korthof zei

Rob, het hangt van de intensiteit van selectie op de recessieve homozygoten aa af. Als alle aa individuen zich niet voortplanten (100% slectie tegen aa) dan daalt de frequentie van het aa genotype. zie onder het kopje: Selection Against One of The Homozygotes op deze pagina van de website MODERN THEORIES OF EVOLUTION. Als er tussen de 0 en 100% tegen aa wordt geselecteerd daalt de frequentie van aa langzamer. helemaal verwijderen van aa zal inderdaad niet lukken. (tenzij heterozygoten Aa verminderde fitness hebben).
Echter wanneer er door omstandigheden de populatie kleiner zou worden (een eiland populatie, bottleneck) dan wordt de kans groter dat Aa individuen onderling nakomelingen produceren en worden er aa individuen geproduceerd, en als a = recessief deleterious, dan wordt er maximaal geselecteerd tegen aa individuen.
zie: Inbreeding depression op de site Understanding Evolution.

Anoniem zei

Gert,
We hebben vastgesteld dat eugenetica nooit helemaal een allel kan doen verdwijnen.
Tweede punt is dat elk mens, statistisch gezien, minstens een dozijn van dergelijke allelen draagt. Bovendien zullen een deel van de dubbelrecessieven, om wat voor een reden dan ook niet (herkenbaar) tot expressie komen. Daarmee lijkt me, los van de morele en financiële kosten, voldoende aannemelijk dat eugenetica als (beleids)instrument ineffectief is. Te meer daar de menselijke populatie nog steeds in omvang groeit.
Een groeiende populatie met beperkte selectiedruk (hetzij natuurlijk hetzij antropogeen) zal genetisch steeds diverser worden. Er ontstaan dus steeds meer recessieve genen. De diversiteit neemt dus toe! Natuurlijke selectie impliceert derhalve bij groeiende en zich verder verspreidende populaties het tegenovergestelde van "eugenetica". Als Darwin een overtuiging uitdraagt is het: Go with the genetic flow.
Eugenetica is vechten tegen de bierkaai. Het werkt alleen bij massale (zelf)moord zoals je zelf aandraagt. Het is moeilijk vol te houden dat de "fitness" van de soort daarbij gediend is. Nee het tegenovergestelde is waar. Door in tijden van weinig selectiedruk te diversificeren, neemt de "fitness" van de populatie als geheel juist toe.
De claim van Eskens is dat "natuurlijke selectie" impliceert dat Darwin voor "eugenetica" had moeten zijn/was, gaat dus op meerdere punten mank.
De reden voor de denkfout van Eskens is - neem ik aan - dat hij
a. aanneemt dat eugentica effectief kan zijn bij een groeiende populatie
b. dat hij impliciet veronderstelt dat de soort beter af is zonder de zwakkere "broeders", terwijl hij het effect van hybridisatie (heterozygoten zijn vaak sterker) en genetische diversiteit buiten de beschouwing laat. Met name dat laatste doet me vermoeden dat hij feitelijk een teleologische redenering aanhangt. Dat "de soort" zich ontwikkelt naar een "genetisch ideaal" en dat eugenetica een instrument is om dat proces zou moeten versnellen. "De soort" en "het ideaal" zijn genetisch echter niet als vaststaande begrippen te definiëren en dus betekenisloos. Als Eskens The Selfish gene begrepen had had hij de boodschap van Dawkins moeten begrijpen dat natuurlijke selectie plaatsvindt op het gen / genenpool en niet op de soort. Dat is - inhoudelijk - de rode draad die Dawkins in zijn boek gebruikt als een draad van Ariadne om zijn lezers door het doolhof van natuurlijke selectie en drogredeneringen te leiden. Ergens laat Eskens de draad los. En dat zegt meer over hem dan wat hij Darwin (of Dawkins) in de mond legt.
Erg kwalijk nemen kan ik het hem niet. Van 120 studenten Biologie in mijn jaar waren er maar enkelingen die dat boek konden uitlazen en doorgronden. De meeste verwierpen het omdat ze net als Eskens veronderstelde dat er een moreel (verwerpelijk) imperatief uit zou spreken. Eskens doet twintig jaar later hetzelfde.
Tegelijk geeft het aan welke enorme prestatie Darwin heeft geleverd bij het doorgronden en beschrijven van hoe natuurlijke selectie werkt. Te meer daar hij geen weet had van de bouwstenen waarop de natuurlijke selectie ingrijpt. Woorden als chromosomen, genen, allelen, DNA waren onbestaand. Bijzonder als we weten in welke religieuze context hij zijn werk deed.

Want toeval of niet. Ik las je blog toen ik zaterdag op TV naar de biografie "Creation" over Darwin keek. Ik herinnerde me de ophef over Eskens tractaat en de verwijten aan de VU over "sloppy science". De VU verdedigde het toen op zijn "filosofische merites", die los van het feit of ze natuurwetenschappelijk juist waren, een intrinsieke kwaliteit zouden hebben. Die intrinsieke kwaliteit herken ik niet. Des te beter dat hij ook op dit vlak op het hakblok gelegd wordt.
Rob

gert korthof zei

Rob, bedankt voor je comment. Je bent goed ingevoerd in de materie. Toevallig ging mijn blog van gisteren over de Selfish Gene van Dawkins.

Inderdaad, evolutionaire fitness van de menselijke soort is veel te vaag om er iets mee te kunnen, maar voor specifieke erfelijke ziektes kun je een preventie programma opzetten. Kijk naar hier:
Tay–Sachs disease;
Prevention of Tay–Sachs disease;

As an autosomal recessive disorder, two Tay–Sachs alleles are required for an individual to exhibit symptoms of the disease. [aa]
Carriers of a single Tay–Sachs allele do not exhibit symptoms of the disease. [Aa]
the incidence of TSD [Tay–Sachs disease] in the Jewish population had declined by more than 90% since the advent of genetic screening.

Je kunt dus de frequentie van een specieke deleterious aa genotype naar beneden brengen door een vrijwillig screeningsprogramma in een nauw omschreven bevolking met een relatief hoge frequentie van het allel a. Of je dit eugenetica noemt is een kwestie van definitie; zeker is dat de belangen van het individu en de ouders hier voorop staan.

Over het boek van Erno Eskens:
Het hele hoofdstuk 23 is een vreemde eend in de bijt als je bedenkt dat zijn zelf gegeven opdracht is de mens-dier relatie in de geschiedenis van de filosofie in kaart te brengen, en dat voornamelijk beschrijvend zonder te oordelen.
In H23 houdt hij zich bezig met eugenetica en andere politieke stromingen die de menselijke maatschappij willen hervormen. Wat heeft dat met dieren en mens-dier relatie te maken? Off-topic!

Als je Darwin wilt behandelen binnen het thema van zijn boek dan zou hij Darwins opvatting over mens-dier verschillen en overeenkomsten (uitputtend) moeten behandelen, niet zijn opvattingen over 'eugenetica'.

Je bedoelt de Joris van Rossum affaire? Ook dat was een geval van een promotor die zijn promovendus niet beschermde tegen fouten.

Anoniem zei

Hoi Gert

Ik heb het nagezocht. Een geval was van Rossum inderdaad, maar ik meen me te herinneren dater nog zo'n soortgelijk gevallen was. Ik nam eigenlijk aan dat dat Erkens is. Eerlijk gezegd heb ik dat niet gecheckt.

Over het teleologisch gehalte van Erkens kan ik kort zijn. Hij schrijft het zelf in zijn brief aan jou:

"Darwin beschrijft de zorg voor de zwakken in de passage die ik heb weggelaten als een 'incidental result of the instinct of sympathy, which was originally acquired as part of the social instincts'. Het is een toevallige mutatie, zo lijkt het, en deze mutatie is evolutionair gezien niet essentieel voor het voortbestaan van de soort. Voor de soort blijft het beter om de zwakken niet te laten voortplanten."

Veel duidelijker krijg je de teleologische misvatting dat het doel van evolutie een sterke soort is, niet voorbij. Daarmee is duidelijk dat hij Darwin niet begrijpt en overtuigt zijn betoog niet.

Dan wat betreft zijn "beestachtige geschiedenis van de filosofie". Laat ik eerlijk zijn dat ik veel moeite heb met dergelijke boeken. Doorgaans zeggen ze meer over de opvattingen van de schrijver, dan over de (veranderende) opvattingen van de mens gedurende de geschiedenis. naar wat ik van en over het boek en de schrijver gelezen heb, is dat hier (ik neem aan met de beste bedoelingen) ook weer het geval. Niet mijn pakke An, zeg maar.

Voor mij is evident dat de mens een dier is. En dat het voor mensen bijna onmogelijk is om niet zichzelf als maatstaf te nemen als hij dieren bekijkt. Wat dat betreft vind ik Frans de Waal met zijn voorbeelden over (het ontkennen van) moreel gedrag bij dieren erg aansprekend. Ik ben erg benieuwd wat de "nieuwe biologie" (ethologie, hersenonderzoek, DNA, bio-informatica) ons daarin gaat brengen. Ik spreek van "nieuwe biologie, omdat de biologie, meer dan de filosofie, zich de laatste decennia zich deels bevrijdt heeft van het antropocentrisme dat lange tijd onvermijdelijk was. Mensen als Dawkins en De Waal, maar ook Midas Dekkers hebben daar een belangrijke bijdrage aangeleverd.

Bedankt voor je blogs en de discussie.

Rob

gert korthof zei

Rob bedankt. Of Eskens Darwin niet (helemaal) begrijpt kan zijn, hij is niet de enige: Lorenz en Huxley begrepen Darwin ook niet (zie blog over Selfish Gene), Eskens begrijpt in ieder geval niet wat Dawkins wilde met zijn Selfish Gene revolutie: selectie vindt niet plaats op het nivo van de soort.

Ik vond 'de beestachtige geschiedenis van de filosofie' wel de moeite waard, al was het alleen al om de auteurs die hij ten tonele voert. Het boek is inhoudelijk niet helemaal geslaagd, omdat het teveel afdwaalt naar andere onderwerpen, maar dan welk boek is ideaal?
Frans de Waal wil geen geschiedenis van het dier in de filosofie schrijven, toch grijpt hij terug op filosofen in het verleden, hij schreef zelfs 'Primates and Philosophers'.
Bedankt voor je commentaar en tot ziens!