09 maart 2017

Lute Bos: Evolutie Of Hoe Alles Almaar Verandert

NB: dit is een herpublicatie van een blog uit 2012 dat op 'concept' stond.

Lute Bos (2011)
Evolutie: Of Hoe Alles Almaar Verandert
Ik trof dit boek aan in de plaatselijke boekhandel. Best bijzonder, want zo vaak  verschijnt er niet een boek over evolutie in het Nederlands. Ik kende Lute Bos niet. Hij kende mij wel, want hij heeft mij geciteerd in het boek in verband met de Intelligent Design perikelen rond Cees Dekker. Ook was Lute Bos op de hoogte van de EO-censuur van de BBC documentaires met David Attenborough (zie: gastbijdrage Gerdien de Jong 27 juli 2007 op evolutie.blog).
Het is een bijzonder boek. Lute Bos (plantenviroloog) heeft het verschijnen van het boek niet meer mee kunnen maken. Het is postuum gepubliceerd. Bij de copyright informatie staat: "De erven Bos". Hij is gestorven aan een hartaanval op 82-jarige leeftijd op een congres in Noorwegen op het eind van de tweede lezing die hij daar gaf. Op zijn bureau lag een bijna voltooid manuscript en in zijn agenda stond een afspraak met de uitgever. Het boek is er gekomen. Dankzij vrouw en kinderen en de uitgever. Het ziet er goed uit. Ook de bijbehorende website van de uitgever ziet er aantrekkelijk en verzorgd uit. Het boek bevat illustraties maar die staan gebundeld achterin het boek. (ongebruikelijk). Er is een literatuurlijst en index op personen (niet op zaken).
Volgens het voorwoord van zijn vrouw en kinderen was Lute Bos "zijn leven lang lid gebleven van de Gereformeerde Kerk en later PKN". Dit is ook terug te vinden in verschillende hoofdstukken. Dat verklaart ook waarom hij het nieuws over ID en EO volgde.
Lute Bos probeert in dit boek méér dan alleen de evolutietheorie uiteen te zetten voor een leek. Hij probeert het ruimere verband uiteen te zetten, met links naar mensbeschouwing, maatschappijbeschouwing en religie. Ik weet niet of hij iets vertelt over hoe virussen planten ziek maken, maar ik heb wel gezien dat hij aandacht gaf een moderne methodes om plantenziektes te bestrijden. Wanneer ik nog meer interessante zaken tegenkom, kom ik er hier op terug.

Lute Bos (2011) 'Evolutie Of Hoe Alles Almaar Verandert', uitgeverij Parthenon, paperback. 320 pag.
René van der Vlugt (2011) In Meroriam Dr Lute Bos (1928–2010), Indian Journal of Virology Volume 21, Number 2, 151-152

Postscript 25 mei 2012
De Academische Boeken Gids nr 92 heeft 3 kritische besprekingen van het boek van Lute Bos.

5 opmerkingen:

nand braam zei

@ Gert
Op jouw aanraden en van Gerdien de Jong bovengenoemd boek van Lute Bos aangeschaft en inmiddels gelezen. Duidelijk geschreven boek, inderdaad de moeite van het lezen meer dan waard. Wat me wel verbaast is dat Bos duidelijk uitlegt waarom creationisme en de Intelligent Design-theorie strijdig zijn met de evolutietheorie van Darwin,maar, in dit kader, met geen woord rept over de theorie van de theïstische evolutie.
Misschien is Lute Bos niet op de hoogte geweest van concepten van theïstische evolutie (of evolutionair theïsme in de woorden van Emanuel Rutten). Jammer, ik had graag zijn mening daarover gehoord in het kader van de evolutietheorie van Darwin.

gert korthof zei

Zo! Jij bent een snelle lezer! Ik heb nog niet eens het hele boek gelezen. Ik had nog willen (laten) uitzoeken hoe hij god inpast in zijn evolutionaire wereldbeeld. Want ik neem aan dat hij op de een of andere manier in god blijft geloven. Hoe doet Bos dat? Heb jij daar iets (concreets) over gevonden?

nand braam zei

@ Gert
Hij spreekt zich daar niet echt over uit. Zelf heb ik sterk het idee dat hij het probleem voor zichzelf oplost door in het voetspoor van Stephen Gould uit te gaan van NOMA (non-overlapping magisteria): weten en geloven zijn volgens de NOMA-gedachte kennis- of ervaringsdomeinen die elkaar niet overlappen.

Anoniem zei

Twee recensies in de academische boekengids zijn niet kritisch, maar ronduit vernietigend.

Tijdens het lezen van het boek vroeg ik me steeds af: "waarom is dit geschreven / welke gedachte wil je overbrengen?"

Helaas, het boek bevat slechts reproductie van feitjes over evolutie in de meest brede zin. Hij springt van big bang naar het ontstaan van leven naar het darwinisme, en je merkt dat hij onvoldoende boven de stof staat.

Interessanter zijn de meer persoonlijk getinte hoofdstukken waarin Lute Bos zijn mening uitspreekt over mensen die wel pogingen gedaan hebben om iets toe te voegen aan het debat over geloof en wetenschap. Allen bij Gould voelt Lute Bos zich veilig, omdat Gould's NOMA het zo organiseert dat het conflict niet kan ontstaan.

In het bovenstaande wordt genoemd, dat Lute Bos zijn leven lang lid is gebleven van de PKN. Ik snap niet waarom hij lid is gebleven. Hij flirt in positieve zin met allerlei religieuze en filosofische stromingen, maar als het om bijbel of christendom gaat, dan is het vaak met een sneer.
De ondertitel is ontleend aan Heraclites, figuur 1 beeld de hindoe Shiva af, maar de bijbelverhalen worden met een sneer afgedaan als oude verhalen die vandaag niet langer serieus genomen kunnen worden.

Zelf vond ik opmerkelijk dat Lute Bos behoorlijk expliciet is over zijn (on-)geloof. Hij identificeert zich met de vrijzinnige theoloog Kuitert (=Alles wat over Boven gezegd wordt, dat komt van beneden. Dus eerst waren er mensen en toen religie en toen goden en God. Het is daarom niet vreemd dat ik in het boek nergens een opmerking kan vinden waaruit blijkt dat hij een gelovig mens is. Hoe kan er dan sprake zijn van een worsteling? Hoe kan hij dan schrijven over de grensconflicten tussen geloof en wetenschap, als hij zelf die grens nooit over geweest is.

Als Lute Bos de groepen/mensen bespreekt die werkelijk proberen de relatie verkennen tussen het wetenschappelijk wereldbeeld en hun persoonlijk geloof (Knevel, Dekker, ID) dan wordt dit smalend besproken, omdat Lute Bos sowieso niets moet hebben van die kant van het spectrum van het christendom.

Pere Allon van de Hoek

gert korthof zei

Pere Allon van de Hoek,
dank voor je bijdrage. het geeft een visie op het boek die we nog niet gezien hadden.