Nieuws

21 nov 16: Persbericht: KNAW: genome editing vraagt om publiek debat en heldere regelgeving
18 nov 16: Volkswagen schrapt 30.000 banen door dieselschandaal en transitie naar elektrische auto
16 nov 16: 100.000e elektrische auto rijdt op de Nederlandse weg (AD)
10 nov 16: Is Erik Verlinde de nieuwe Einstein? Sterrenkundige Margot Brouwers resultaten wijzen er op dat Verlindes theorie klopt!
8 nov 16: Nederlander Erik Verlinde komt met baanbrekende theorie over zwaartekracht
8 nov 16: Chimpansees winden draderige algen als spaghetti om een stokje nrc
6 nov 16: The Origami Code. NPO 2 Zondag 6 nov 2016 19:15. Kijk de aflevering hier terug. Is zeer de moeite waard!

*) zie hier. [ Archief Actualiteiten ]

15 juni 2016

Christelijke maatstaven voor menselijkheid sluiten menselijk embryo uit

Op de website God and Science staat een artikel "The Human Difference: How Humans are Unique Compared to All Other Animals". Mensen en alleen mensen zijn geschapen in 'het beeld van God' ('in the image of God') [7]. Dieren zijn wel door God geschapen maar niet in zijn beeld [5]. Mensen hebben eigenschappen die dieren niet hebben:
  1. Creativity (creativiteit)
  2. Consciousness (bewustzijn)
  3. Personality (personaliteit)
  4. Abstract thinking (abstract denken)
  5. Body, soul, spirit (lichaam, ziel, geest)
  6. Moral judgments (moraal)
  7. Social skills and learning (sociale vaardigheden en leervermogen)
Zijn dat goddelijke eigenschappen? In een leerzame tabel leren we hoe de Schepper lichaam, ziel en geest over zijn schepping verdeeld heeft:

Creature: Examples:
Body only Lower life forms, including reptiles, amphibians, fish, and invertebrates
Body and soul From the Hebrew nephesh, or soulish creatures, including birds and mammals
Body, soul and spirit Humans and angels [8]

Het artikel concludeert:
"In conclusion, it seems likely that "in the image of God" refers to the characteristics of the human spirit and the ability to make moral judgments - things that are not found in any animal species, even those to whom we are said to be closely related."

Het gaat me hier ook niet om de vraag of het wetenschappelijk houdbaar is dat de mens in 7 (of 6, of 8) eigenschappen verschilt van alle dieren, of welke eigenschappen dat precies zijn (taal, intelligentie, gereedschapgebruik, opponeerbare duim, empathie, etc. ontbreken). Ook niet of het hele idee van unieke eigenschappen wel zinnig is, aangezien ieder dier of plant unieke eigenschappen heeft [1]. Ook niet of een ruim 2000 jaar oud boek (de Bijbel) een stevige basis biedt voor deze mening, maar het gaat me om een logische consequentie van dit standpunt. En die consequentie is: 

embryo's hebben geen creativiteit, bewustzijn, personaliteit, abstract denken, ziel, geest, moraal, sociale vaardigheden en leervermogen. 

of een variatie op de woorden van de auteur:
"...to make moral judgments - things that are not found in any animal species and embryo's, babies and children."
Zeker een embryo jonger dan 24 weken en al helemaal niet een ééncellig embryo (de bevruchte eicel) [4]. Als je die zeven criteria serieus zou nemen, en je redeneert consequent, dan moet je concluderen dat een menselijk embryo géén mens is. Zelfs een zwangere vrouw zou hier niets tegenin kunnen brengen.

Er zijn grofweg twee mogelijkheden om aan deze conclusie te ontsnappen:
1) het menselijk embryo upgraden: claimen dat de criteria waarmee de mens zich onderscheidt van het dier niet actueel maar in potentie van toepassing zijn op het menselijk embryo
2) de mens downgraden tot eigenschappen die een volwassen mens en een menselijk embryo gemeenschappelijk hebben.

De eerste oplossing maakt in feite een uitzondering voor menselijke embryo's en berust niet op de eigenschappen die een menselijk embryo actueel in een bepaald ontwikkelingstadium heeft. Het menselijk embryo krijgt a.h.w. volwassen eigenschappen. Dit heet special pleading. De mens is een speciaal geval. Dat heeft de mens zo bepaald. Dan gelden die 7 uniek menselijke eigenschappen waarin de mens zich onderscheidt van het dier alleen potentieel. Hetzelfde geldt voor babies of kinderen. Je kunt niet zeggen dat babies een moreel oordeel kunnen vellen, of abstract kunnen denken, of sociale vaardigheden bezitten [2].

Bij de tweede oplossing blijft er niets over van die zeven uniek-menselijke eigenschappen, want die heeft een embryo niet. Evenmin babies en kinderen. Evenmin vele volwassenen. Het gemeenschappelijke van embryo en volwassene dat je overhoudt is hun DNA. Hoe vroeger het menselijke ontwikkelingsstadium, hoe minder van die zeven eigenschappen het stadium bezit. Dat is inherent dan ontwikkeling.

Het dilemma is dus: óf je maakt van een embryo een mens, of je maakt van een mens een embryo. Beide oplossingen hebben onoverkomelijke problemen.

Als je onbevooroordeeld en consequent denkt en je accepteert criteria zoals bovenstaande zeven kenmerken, dan moet je concluderen dat menselijke embryo's op zich géén van deze zeven kenmerken bezitten. En dus dat menselijke embryo's zich niet wat betreft deze unieke kenmerken onderscheiden van dieren. Menselijke embryo's missen die unieke eigenschappen die een mens tot mens zouden maken. Logisch gevolg: ze hebben meer gemeen met dieren dan met mensen [3]. Het zijn zoogdieren en primaten totdat ze in bezit komen van die zeven begerenswaardige eigenschappen.

Dit is allemaal geen spelletje met woorden. De dieperliggende achtergrond is het onmiskenbare feit dat het menselijk individu vanaf het ééncellig stadium geleidelijk nieuwe eigenschappen krijgt. Als alles goed gaat tenminste. Het hele idee van uniek-menselijke eigenschappen is bedacht met een gezond, volwassen persoon in gedachte. Daar zit o.a. het probleem [2].

donderdag 16 en 30 juni: kleine tekst aanpassingen

Postscript 14 Juli

Het probleem is dat wanneer men unieke eigenschappen van de mens wil definieren, dus eigenschappen waardoor de mens zich onderscheid van alle dieren, men naar mensen verwijst die uitblinken in bepaalde vaardigheden. Is het nu de kunsten of de wetenschap of de sport. Maar dat brengt automatisch met zich mee dat veel mensen niet aan die hoge normen voldoen. We zijn niet allemaal een Einstein of een Johan Cruijff. Wát je ook definieert als uniek-menselijks, er zijn altijd massa's mensen die er niet aan voldoen.

Noten

  1. Vogels, insecten, vleermuizen kunnen vliegen, mensen niet. Planten kunnen zonne-energie benutten voor hun energie en voedsel; mensen niet, etc. etc. etc.
  2. Je moet sowieso een uitzonderingen maken voor mensen in de gevangenis (falend moreel oordeel), in psychiatrische inrichting (falende sociale vaardigheden), etc. Tenzij je claimt dat misdadigers, bankdirecteuren in potentie een moreel oordelingsvermogen hebben, etc. Bovendien is ontzettend veel afhankelijk van het sociale milieu, de maatschappij en de tijd waarin je geboren wordt en opgroeit. M.a.w.: opvoeding [6]
  3. Op basis van het gebrek aan die zeven eigenschappen mag je ze eten, net als dieren.
  4. United States pro-life movement : zelfs de zygote mag je niet doden: een zygote is één cel! Dat is een extreem standpunt dat de wetenschappelijke feiten negeert en in schril contrast staat met de meerderheid in de VS die vindt dat het land veiliger wordt als iedere burger een wapen mag bezitten en gebruiken 'om zichzelf te verdedigen'. [ 17 juni ]
  5. Ik lees zojuist: "In tegenstelling tot de dieren kan de mens zich verwonderen over zichzelf, ..." als eerste zin in een aanprijzing van een cursus filosofie. In hemelsnaam, waarom moet er altijd naar beneden getrapt worden, en dan speciaal naar dieren? Het is net zo discriminierend als dit: ...in tegenstelling tot mentaal gehandicapten, babies, mensen op de vlucht voor oorlogsgeweld, terminale kankerpatiënten, voetbalsupporters,  gevangenen, en leden van de NRA. [ 17 juni ]
  6. Filosoof Kant zou gezegd hebben: "Een mens wordt pas mens door zijn opvoeding". Dit hoorde ik in de uitzending Dus ik ben (19 juni NPO2). Er werd aan toegevoegd: "Opvoeding is het belangrijkste in de menswording. Anders blijf je toch een aangeklede aap."! Mijn commentaar: 1) Dieren hebben uiteraard geen kleren nodig, de mens wel omdat hij naakt is; 2) een embryo en een pasgeboren baby zijn dus niet echt mens. 3) Dieren (zoogdieren, vogels) voeden hun jongen op tot zelfstandig levende individuen; alleen ze eten niet met vork en mes; gaan niet naar de wc; en slapen niet in bedden; maakt ze dat minder dan mensen??? [20 juni]
  7. De mens is geschapen in het beeld van God, maar dieren zijn ook geschapen door God! Dus God heeft bewust dieren 'minderwaardig', inferieur geschapen?! Dus: God discrimineert en mensen, d.w.z. gelovigen, doen hem na. Die 7 eigenschappen zijn zeer discriminerend in theorie en praktijk. Zijn lichamelijk en geestelijk gehandicapten ook in 'Gods beeld' geschapen? Moet je dan niet respect hebben voor alles wat God geschapen heeft? 'De mens': nog een geluk dat negers, vrouwen en homo's niet gediscrimineerd worden door deze 7 criteria! [ 30 juni 2016 ]
  8. Het is een meevaller dat vogels (kip) en zoogdieren (koe, varken, geit, schaap) een ziel hebben. Dat zijn dus dieren die mensen fokken, doden en met groot plezier opeten. Deze is ook leuk: 'Humans and angels' : engelen, je ziet ze zo weinig tegenwoordig, maar dat ze ook lichaam, ziel en geest hebben is leuk om te weten. [ 30 juni 2016 ]

Vorige blogs over dit onderwerp

Embryo's zijn mensen, die kweek je niet
Volendammer mutatie tast de kern van de genetische codering van de mens aan
Een paradoxale filosofische vraag van de laatste Downer
Er worden in Nederland geen kinderen met Down geaborteerd

15 opmerkingen:

Pieter zei

Als het menselijk embryo in potentie als mens zou moeten worden beschouwd, dat dit embryo menselijk is omdat het later de eigenschappen gaat krijgen die des mensen is, wat voor wezen gaat er dan dood als de baby bij de geboorte sterft?
Immers, de potentie was aanwezig in de baarmoeder, maar uiteindelijk zal die potentie niet tot wasdom komen.

Ik vind deze optie eigenlijk een beetje krampachtig. Zoals de roomse kerk ooit het voorgeborchte heeft uitgevonden omdat doodgeboren babys geen zonde kunnen hebben gepleegd, maar ook niet gedoopt zijn en dus niet bevrijd zijn van de erfzonde.

gert korthof zei

Verzoek aan alle lezers:
het is de bedoeling van comments op dit blog dat ze argumenten VOOR of TEGEN de hoofdstelling van de blogpost geven.
Om dat te kunnen doen moet je dus het blog gelezen hebben en de hoofdstelling herkend hebben.
Dus: zoals het vroeger op de middelbare school ging: 'begrijpend lezen'.
Ik schrijf mijn blogs de laatste tijd bewust zo dat er makkelijk een hoofdstelling te herkennen is. Speciaal omdat het steeds frustrerender werd dat lezers de bedoeling van het blog niet begrepen.
Vroeger deed ik meerdere stellingen, meerdere betogen in één blogpost. Dit is niet bevordelijk voor de duidelijkheid.
Maar nu probeer ik dat te reduceren tot 1 hoofdstelling om het makkelijker te maken voor de lezer en mezelf.
Het klinkt een beetje schools, maar zo probeer ik te voorkomen dat er over onderwerpen gediscussieerd wordt die slechts zijdelings of helemaal niet met de stelling van het blog te maken hebben. Zo wil ik voorkomen dat het een hangplek wordt waar iedereen maar wat roept. Door dat laatste wordt het blog onaantrekkelijk voor nieuwe bezoekers die wel geinteresseerd zijn in het onderwerp van het blog. Dat soort commentaren ondermijnen ahw mijn blog. Dat wil ik dus niet. Dat soort commentaren worden verwijderd.

Theo zei

@Gert,
stel dat die 7 eigenschappen liggen verankerd in een ongeborene,
in potentie aanwezig zijn. Of keer het om, stel een bepaalt persoon wordt rond zijn 20ste een geweldig componist. Als men hem dus als foetus had behandelt, had men hem op grond daarvan kunnen doden. Dan was de componist er nooit gekomen.
De 7 menselijke eigenschappen komen alleen voor in een menselijke embryo, in dat van een dier zal zich nooit dit ontwikkelen.

Wat je stelt is waar als onwaar, hoe jij het stelt is het waar, tegelijk is het onwaar dat een menselijke foetus slechts wat weefsel is, dan kom je weer bij het punt van essentie, dat staat het toe dat de door jouw genoemde eigenschappen zich kunnen ontwikkelen uit dat weefsel. En niet uit ander weefsel.
Ook zonder kennis van complexe biologie te concluderen.

Per slot haal je maar één website tevoorschijn, met een bepaalde christelijk getinte uitleg. Volgens Descartes en zijn nogal beruchte zienswijze a.g. de zielloosheid van dieren zie je dat ook menig filosoof de mist in ging. Dat dieren meer zijn dan zielloze dingen (machines)drong ook pas ongeveer de laatste eeuw tot mensen door.

Pieter zei

Theo, je draait het om. Een foetus is geen componist. Ik vind het een beetje eng-creationistisch gedacht.

Pieter zei

Koppelstreepje moet weg: ik vind het eng, niet smal.

Gert zei

Theo, Jij bent de eerste die durft na mijn strenge woorden! En nieuwe spelregels. Dank!
Je schrijft "had men hem op grond daarvan kunnen doden", waar staat in mijn stuk doden? Niet, dat is dus niet aan de orde.

Hier heb je een punt: "De 7 menselijke eigenschappen komen alleen voor in een menselijke embryo, in dat van een dier zal zich nooit dit ontwikkelen. "
Tenminste als je toevoegt: De 7 menselijke eigenschappen zitten alleen POTENTIEEL voor in een menselijke embryo, in dat van een dier zal zich nooit dit ontwikkelen.
OK, je weet zeker dat een dierlijk embryo NOOIT een mens zal worden, dus die 7 eigenschappen NOOIT zal krijgen.
MAAR mijn stelling was: embryo's hebben geen creativiteit, bewustzijn, personaliteit, abstract denken, ziel, geest, moraal, sociale vaardigheden en leervermogen, DUS: zijn embryo's geen mensen.
Die 7 punten zijn niet mijn punten, maar van een Chr website. Ik trek de logische conclusie daaruit. Je zegt dat het maar 1 website is. Tuurlijk. Maar ik ben er ook niet van uit gegaan dat ze correct waren (zie tekst), maar: ALS die 7 kenmerken bepalen wat een mens is, dan is een embryo geen mens.
Over de rest denk ik nog even na.

Pieter: ben je het eens met de hoofdstelling van dit blog? Aub even niet op details van details van een lezer ingaan, dat heeft het risico dat we op zijpaadjes terecht komen.

gert korthof zei

Theo (2) (vervolg). je schrijft: "dat staat het toe dat de door jouw genoemde eigenschappen zich kunnen ontwikkelen uit dat weefsel. En niet uit ander weefsel."
Precies het woord 'kunnen' drukt uit dat het om potentie, om mogelijkheden gaat. Er kan een hoop fout gaan tijdens de ontwikkeling, er kunnen spaken tussen het wiel komen. Denk aan mongooltjes, Downers, (vorige blogs) en het verhaal van De Volendommer ziekte (vorig blog).
En: het zika virus (gaat mijn volgend blog over).

Nu is het waar dat de meerderheid van de embryos als gezonde baby ter wereld komt, en zich tot gezonde volwassen ontwikkelt. Maar het is gewoon niet juist en om een embryo alle volwasssen menselijke eigenschappen toe te dichten alleen omdat hij in de buik van een moeder zit. Dat is mijn punt.

Dat wil niet zeggen dat de ouder haar kind niet moet beschermen (denk aan roken en drinken tijdens de zwangerschap!!!) maar het is pertinent onjuist om te zeggen dat het embryo creativiteit, bewustzijn, personaliteit, abstract denken, lichaam, ziel, geest, moraal, sociale vaardigheden en leervermogen bezit.
Als je dus een 'goede' reden wilt geven waarom je een embryo zou willen beschermen kies dan bv: Het is van mij! daarom!

Pieter zei

Ik maakte een opmerking richting Theo die precies overeenkomt met uw laatste zin:

"Het hele idee van uniek-menselijke eigenschappen is bedacht met een gezond, volwassen persoon in gedachte. Daar zit o.a. het probleem [2]."

Theo's opmerking, het onterecht terugredeneren vanuit een bestaande situatie, wordt gebezigd door creationisten om het bestaan van intelligent design filosofisch te bewijzen.
Ik snap uw probleem dus niet helemaal.

gert korthof zei

Pieter, het is mij nog niet duidelijk of je het eens met de hoofdstelling van dit blog zoals de titel kort probeert uit te drukken: Christelijke maatstaven voor menselijkheid sluiten de menselijkheid van het embryo uit.
en waarom wel of niet.

Anoniem zei

Raar woordspelletje.
Bij hetzelfde kun je beweren over geestelijk gehandicapten (de 'Adam' van Henri Nouwen) of in sommige gevallen van stervenden. De eugenetici in pre-Nazi Duitsland redeneerden zo.

Op het vernietigen van een adelaars ei staat in de US dezelfde boete als het neerschieten van een adelaar.

Chan

Anoniem zei

De heer Korthof houdt er zeer zeker nogal gevaarlijke ideeën op na.

Hopelijk vindt hij de weg terug naar Boven.

gert korthof zei

'Raar woordspelletje'? Dat noemen ze logisch nadenken! Bang om na te denken? Even je emoties op zij te zetten en heel eventjes echt nadenken?

Dat gaat zo:
Het christelijk credo "The Human Difference: How Humans are Unique Compared to All Other Animals" (creativiteit, bewustzijn, personaliteit, abstract denken, ziel, geest, moraal, sociale vaardigheden en leervermogen) heeft als logisch gevolg dat een embryo daar niet aan voldoet. En dus volgens het christelijk criterium voor menselijkheid geen mens is. Dat is niet speciaal mijn mening, maar een logisch gevolg van de christelijke visie op de mens.
Kwestie van logische conclusies trekken.

Let wel: IK heb die criteria niet bedacht! Dat hebben die christenen bedacht.

De enige conclusie die je daaruit kunt trekken is dat die christenen hun criteria voor menselijkheid moeten herzien. Als ze tenminste Adam Arnett willen insluiten in hun definitie van menszijn.
In hun poging zich af te zetten, en zich te willen onderscheiden van dieren, hebben ze Adam Arnett ook uitgesloten van het menszijn.

Nogmaals: IK heb die criteria voor menselijkheid niet bedacht! Begin nu eens over die criteria na te denken!

Anoniem zei

Vooruit dan maar. Tegen zoveel aandringen ben ik niet bestand.

Het embryo voldoet aan criterium 5 sub b

Hij of zij heeft een unieke door God geschapen ziel.

gert korthof zei

Anoniem (Chan?) hartelijk dank! Trouwens je voorbeeld van ei en adelaar is leuk, ik zit nog te broeden op een goed antwoord!

Nu, als het embryo een ziel heeft, heeft het/hij/zij dat gemeen met alle vogels en zoogdieren zoals je in de tabel kunt lezen! daarmee onderscheid het zich dus niet van de dieren!

gert korthof zei

correctie: daarmee onderscheid het zich dus niet van de [dieren] moet zijn: vogels en zoogdieren.
tenminste als er zoiets als een ziel bestaat!
Je schrijft "Hij of zij heeft een unieke door God geschapen ziel."
Wat is een ziel? wat is het verschil tussen 'soul' en 'spirit'?
wat is het bewijs dat zulke dingen bestaan?

Bald and Golden Eagle Protection Act: is bedoelt om beide soorten te behouden voor uitsterven. Alles is beschermd: inclusief eieren, veren, etc. je mag ook niet de boom omhakken waarin het nest zit.
Dit is deze geen filosofische uitspraak over de morele gelijktwaardigheid van ei en volwassen vogel, maar een juridische uitspraak die bepaalde handelingen strafbaar stelt.