Forbidden colours: backlight spiderwebs (part 2) and more surprising finds

To prove my claim that the colours in a spiderweb can indeed be created with the sun as backlighting, I took photos of spiderwebs high in a tree, with my camera pointed dangerously close to the sun. And a new surprise finding.

[1927] Original picture (scaled to 900x600 pixels).

All of the following spiderwebs are backlight pictures high in a Juneberry (Amerikaans krentenboompje, Amelanchier lamarckii ). Because they are so high in the tree, I could not identify the spider, but presumably it is also a Garden Cross Spider (kruisspin, Araneus diadematus).

[1902]. back-lighted spiderweb. overview. contrast enhanced

[1938] Spiderweb, backlight, contrast enhanced.

 

The background is dark because the contrast in the photo was increased afterwards, making the colours stand out better. Originally, the background was very light: it is a backlit photo; the sun was dangerously close to the spiderweb.

Here is a unedited photo which looks to me like an impressionistic painting: 

[1864] Out of focus results in an impressionistic painting!
All colours are real colours, not enhanced!

 

[1864] detail. contrast slightly enhanced

Surprising finds

The typically feathery pappus of a ripe thistle flower is known as thistle-down. The feathers make the seed airborne with the slightest breeze. The feathers are lightweight and thin by design: they are supposed to be blown by the wind. I found somewhere that the individual hairs can produce colours, and indeed that's what I found too. They look very similar to the colours of spiderwebs! 

 

[5586]. Seed with feathers.

 

[5580]. Same object. Note colour patterns similar to spiderwebs!
Slightly post-exposure enhanced contrast.

Artificial objects

 

[5559]. Snap Ball Tea Strainer (without sunshine)

 

[5573] Same object with sunshine (detail)
Out-of-focus enhances the effects.
No post-exposure editing.

[5573] Unexpected black concentric circles! (detail)
No post-exposure editing.

[5576]. image 2x magnified.
Surprise: 5 black concentric circles! Wow!

 

[5573] Detail. some look like parts of spiderwebs?

 

So, artificial and natural objects exhibit at least some comparable patterns. Does this invalidate my hypothesis that spiderweb threads have an internal banded structure? and that everything has to be explained by the laws of optics? Are they visual illusions? However, are the colour patterns really similar enough? 

We can safely assume that the artificial metal objects have no internal crossbands. So, the optical phenomena are not caused by internal structures of the metal. They must be optical effects. But spiderwebs and the feathers of seeds are composed of proteins and possibly other biological compounds. Could that make a difference? These questions are far outside my own expertise and technical capabilities. I wonder if physicists recognize these patterns, especially those black concentric circles? I included them in my blog because they are so wonderful.

 

 

Technical details

Spiderwebs: SONY RX10-iv. 

Macro (Snap Ball Tea Strainer; seed): SONY A6700/90mm macro. Sunlight.

 

Previous blog

• Spiderweb colours violate the rainbow rule 28 July 2026

 

Further Reading

• Optical effects on spider webs by Dietrich Zawischa.
  Contains a number of very similar pictures. (link mailed by Matt Young)

Read more...

Accidental discovery of the ultra finestructure of the web of the Garden Cross Spider [+additional pictures]

Kruisspin / Garden Cross Spider / Araneus diadematus ©GK
One radial line is visible.

Yesterday my attention was drawn by an orange coloured spider illuminated by the sun. I was forced to underexpose the photo by 2 stops to get the right exposure of the spider. It appeared to be the common Garden Cross Spider (Kruisspin). But what me surprised the most was one thread (fiber) of the web:

Here is a detail of the thread (cut into two parts). A remarkable pattern of very fine stripes with all the colours of the rainbow emerged. I've never seen such a pattern. I expected a continuous thread. Furthermore, lengthwise along the thread, I see 3 dark lines. That would imply that the thread is not one thread, but a combination several (four?) threads.  

detail, 2x zoom, high contrast, b&w.

Why in heaven's name this very detailed structure? What is going on? How does the spider manage to create this pattern? And what is its function (if it has a function at all)?

Afterwards I realized that I have been extremely lucky. First, the sun must illuminate the web at the right angle to make the thread and the pattern visible. Spider webs are supposed to be invisible to be effective! In the shadow, you see absolutely nothing. I was also lucky that a thread was nearly parallel to the camera sensor, which keeps it in focus over a sufficient length of the thread. Secondly, I underexposed the photo to get the spider right. As a side effect the pattern appeared. I almost never underexpose a photo. Normal or overexposure make the fine details disappear. Thirdly, I was lucky there was no annoying wind that could move the web. Because web threads are so thin, the slightest breeze brings them out of focus. Wind is the enemy of macrophotography. Finally, it was a clean and fresh web in the garden, so no house dust attached. 

 

The science behind it

I know that scientists have analysed the chemical composition of the threads. The threads are made of Spidroins proteins that form the majority of spider silk fibers. 

Major Ampullate Spidroin Structure. The repetitive domains of major ampullate (dragline) silk consists of alternating regions of polyalanine and glycine-rich sequences. These repetitive domains are important for the strong and elastic features of the dragline silk fibers ( Xu and Lewis,1990). (Synthetic Spider Silk Production)

It seems very unlikely that what we are seeing here are alternating regions of  Alanine and Glycine (Amino Acids) rich regions in the proteins. More likely we see crystalline and non-crystalline regions in the threads? Maybe different spidroins? I have really no idea. There is a lot to explore...

Surprisingly, I did not find similar pictures of the fine structure of spider web threads in the relevant Wikipedia pages, Spidroins, Spider silk and Spider web.

 

June 30 / July 1: some edits in the text, +1 picture.

 

Additional pictures

8 July 2026

[4684-detail] original positions. GK.

[4669-detail] main thread. GK.

[4658-detail] original positions. GK

[4657-detail] original positions. GK

 

[4654-detail] original positions. GK.

All pictures with a factor -2 to -3 stops under-exposure. Kruisspin / Garden Cross Spider. They are not enlarged. Macrolens Sony 90mm. Threads have direct sunlight from behind the photographer. No artificial light source. All threads except one [4669] are connecting threads. See here for the anatomy of a spider web.

What stands out is that no threads are the same.  Can all this be explained by pure optics??? That is: no internal structure of the threads???

 

9 July: Meanwhile, I have made pictures with the sun in front of the camera ('tegenlicht'). They also show the usual patterns depending on the angle of the sun's rays. Direct sunlight is necessary. The sun must not be wholly or partially covered by clouds. Also, the cross bands are never visible across the entire web at the same time. This can be interpreted either as differences in the structure of the threads themselves or as a difference in the angle at which the sunbeams strike the web. The fact that the visibility of structures highly depend on sunlight is in no way an argument against the existence of structures. In biology structures are always made visible by chemical or optical techniques. For example, chromosome bands are only visible when stained, but are absolutely real.

 

Further Reading

• Optical effects on spider webs by Dietrich Zawischa (beautiful pictures with explanations)
• Accidental Observations by Dietrich Zawischa is a collection of remarkable optical effects in everyday life. (With thanks to Matt Young) (22 July 2026)
• Wikipedia: Orb web spiders, Orb web construction

Utrechts Landschap: Brandrode runderen beschermen, slachten en opeten + reclame voor vlees maken

Brandrode runderen op landgoed Sandwijck

Een verhaal over het behoeden voor het uitsterven van een oud runderras, én het slachten van diezelfde runderen. 

Infobord op landgoed Sandwijck (NB: vlinder!)

  

Het ras was bijna uitgestorven!

  

Vlees van eigen koeien!

Stier (L) en koe (R) van de Brandrode runderen
De lang gerekte bouw valt op. Dit zijn geen 'hobby-koetjes'

 

Het Utrechts Landschap beheert natuur in de provincie Utrecht. Op één van die terreinen worden 'Brandrode runderen' gehouden. Het is een oud runderras dat niet meer gebruikt wordt in de intensieve veehouderij. Er wordt mee gefokt en er worden jaarlijks kalveren geboren. Volgens het UL passen ze goed in het landschapsbeheer. Ze mogen hun hoorns behouden, en de kalveren mogen het eerste weideseizoen bij hun moeder blijven. Deze runderen worden ouder dan in de moderne veehouderij gebruikelijk is volgens het UL. Tenslotte lees ik: "de maatschap verkoopt vlees van eigen koeien". 

Maar kun je echt blijven beweren dat je de dieren respectvol behandelt, terwijl je ze ook slacht? Een oud runderras tegen uitsterven behoeden én ze tegelijk ook slachten? Eerst vertroetelen, dan de kogel. Some we love, some we hate, some we kill, some we eat. Opvallend genoeg, komt het woord 'slachten' niet voor op de informatieborden. Er worden géén dieren gedood, er wordt alleen maar vlees van eigen koeien verkocht! Dat noem ik verhullend taalgebruik [1]. Bij verhullend taalgebruik heb je iets te verbergen. In dit geval dat je ze slacht. Vlees is namelijk geen wol! Een andere verhullingstechniek is: grappen maken. Een vrijwilliger grapte bijvoorbeeld: één van de Brandrode runderen heeft zichzelf vrijwillig opgeofferd! Zo'n grap verhult de ongemakkelijke waarheid dat het uiteraard niet 'vrijwillig' is. Een respectloze houding. Volgens het UL worden ze ouder, maar wat gebeurt er als ze bejaard zijn? Bejaardentehuis? Begraven? In de natuur gelegd voor de wolven? Of ...? 

Wat het UL kennelijk niet weet is, dat die runderen in een groep, in familieverband leven. Het zijn sociale dieren. Alsof ze niet merken dat een groepsgenoot, dochter, zoon, vader of moeder plotseling is verdwenen. Alsof ze hun groepsgenoten niet missen. Alsof sociale dieren elkaar niet herkennen. Alsof het domme dieren zijn. Is het misschien te ongemakkelijk om over dit soort vragen na te denken als je heel graag hun vlees wilt eten? [4].

Als je runderen gaat houden, dan ben je een veehouder! Als je dieren fokt en slacht, ben je geen natuurbeschermer maar veehouder en slager! Dat past niet bij een natuurbeschermingsorganisatie.

Ik heb het Utrechts Landschap hierover gemaild en er op gewezen dat ze reclame maakten voor vlees (zie borden hierboven). En dat dit niet meer van deze tijd is vanwege de eiwittransitie (3). Er kwam wel een reactie, zelfs van de directeur, maar ze toonde geen enkel begrip voor mijn standpunt. Een organisatie die in deze tijd nog reclame maakt voor vlees, kan niet meer rekenen op onze steun.

kleine edit 26 maart. 

 

Wildernisvlees!

'Wildernisvlees' is vlees van dieren (runderen, paarden) die in het wild of semi-wild leven in natuurgebieden, zoals die beheerd door Utrechts Landschap en beheerd door FREE Nature, waarbij het vlees wordt verkocht als een duurzaam natuurproduct uit gebiedsbeheer, met afhaalpunten zoals op Landgoed Oostbroek in De Bilt (let op: dit stopt per 1 jan 2026.

Op 8 januari 2026 is Landgoed Oostbroek en de Blauwe Kamer van het Utrechts Landschap nog steeds afhaalpunten zijn van wildernis vlees: Afhaalpunten wildernis vlees.

 

Bestelformulier wildernisvlees jan 2006

Nevenactiviteit van de Slagerij het Utrechts Landschap: het vlees van die dieren die je beschermt verkopen: veel anonieme namen zoals 'gemengd pakket', 'stoofvleespakket', 'vlugklaarpakket', 'tartaar', 'beefburgers', 'verse worst', 'rundergehakt', 'rundertong', 'gemengd paard'. Behalve 'paard' en 'rund', van welk dieren is dit vlees afkomstig? Ree? Wild zwijn? Hert? Je wilt/mag het niet weten! Hoe zijn ze aan hun eind gekomen? Geschoten door jagers? Verkeersslachtoffer?

  

Noten

1. "Taal moet onthullen. ... Niet om de realiteit te vervormen of haar mooier voor te doen dan ze is, maar juist om zichtbaar te maken wat we anders zouden missen." Iris Murdoch (1919-1999). (Filosofie Kalender).
2. Juridisch: de wet definieert 'moord' specifiek als het doden van een mens door een mens. Het doden van een dier door een mens wordt niet aangeduid als 'moord', maar valt onder wetgeving inzake dierenwelzijn of dierenmishandeling.  
3. Eiwittransitie (overstap van dierlijke naar plantaardige eiwitten) en: Voedingscentrum over eiwitten. 
4. "My own research on the ‘meat paradox’ shows how people reconcile caring about animal welfare with enjoying eating meat: when reminded of animal suffering, they resolve the tension by downplaying the mental capacities of animals." from Nature book review of Animate: How Animals Shape the Human Mind Michael Bond Picador (2026) by Brock Bastian. 26 mrt 26

 

Bronnen

• "Let op: het afhaalpunt bij De Bilt stopt per 1 januari 2026. In de december levering van 2025 kunt u dus voor het laatste op deze locatie afhalen." geraadpleegd 8 jan 2016. 
• https://www.freenature.nl/nl/afhaalpunten/de-bilt-landgoed-oostbroek 
• https://www.freenature.nl/nl/wildernisvlees
• https://nos.nl/video/2595333-mee-op-jacht-naar-wild-vlees-dat-steeds-populairder-wordt 
• https://www.freenature.nl/nl/afhaalpunten/overzicht 

 

Vorige blogs Utrechts Landschap

• Een sfeervolle avondwandeling met een zeer relaxte ree 31 mei 2025
• Utrechts Landschap: stop met boeren in natuurgebieden! Bewaar de rust! 30 mei 2022
• Very disturbing agricultural activity in Utrechts Landschap nature reserve Moersbergen, The Netherlands. 24 mei 2022
• Utrechts Landschap schaft twee elektrische auto's aan. 1 jul 2020

 

Vrouwelijk topmodel gezocht en gevonden. Dit vrouwtje Wespspin blijkt het ideale fotomodel!

Wespspin ♀ 27 aug 2025 Sony A6700 + 90mm macro ©GK

Het gebeurt zelden dat een vrouwelijk fotomodel zich vrijwillig aanbiedt. Zeker niet om vervolgens 2 dagen en nachten stil te blijven zitten. En al helemaal niet dat ze toestaat om haar heel dicht te benaderen. 

Dit vrouwtje Wespspin bleek een ideaal fotomodel. Ze is exotisch mooi. Ze had zelf voor de ideale witte achtergrond gezorgd. Op ooghoogte. Perfecte keuze. Normaal bouwen wespspinnen hun web dicht bij de grond tussen het gras. Dan zijn ze moeilijk te fotograferen. Vandaar dat ik zo blij was met dit vrouwtje. Het is uitzonderlijk dat je macrofoto's kunt maken van een levende spin. Ik had nooit eerder een wespspin gezien. Dit was mijn eerste.

De Wespspin Argiope bruennichi (Wasp Spider) is een spin afkomstig uit Zuid-Europa. De soort wordt aangetroffen in graslanden die zelden gemaaid worden maar ook in heidevelden. Vandaar dat het belangrijk is voor natuurbeheerders om dit soort graslanden niet te maaien!

Wespspin 28 aug 2025 Sony A6700 90 mm macro f/14,0 1/125 ISO400 ©GK

Wespspin 28 aug 2025 Sony A6700 90 mm macro f/8,0 1/125 ISO100  ©GK

De spin heeft 2 primaire ogen en 4 extra secundaire ogen. De primaire ogen zijn naar voren gericht. Van de extra ogen is de linker naar links, en de rechter naar rechts gericht. Zij moet mij en de camera dus uitstekend gezien hebben! En toch blijft ze stil zitten. Wonderlijk! Hoewel, als je er over nadenkt, als er iemand een geduldig karakter zou moeten hebben, dan is het wel een spin. Hartelijk dank voor je geduld! Je bent het beste fotomodel dat ik ooit gehad heb!

De wespspin richt zich vooral op springende en laagvliegende prooien zoals sprinkhanen, libellen en kevers, die tussen de grassen leven. Ik heb inderdaad in het hoge gras rondom het huisje een Grote groene sabelsprinkhaan, een Bruinrode heidelibel en een Hennepnetelgoudhaan (is een kever) gezien. Dat zou dus allemaal kunnen kloppen. We hebben hier te maken met een klein deel van een ecosysteem!

 

Grote groene sabelsprinkhaan ©GK

Bruinrode heidelibel ©GK

Hennepnetelgoudhaan  ©GK

 

Bronnen

• Waarneming.nl: Wespspin. Opmerkelijk: de soort wordt niet (meer?) aangemerkt als 'exoot'.
• Jan van Duinen heeft een diepgaande studie gemaakt van de levenscyclus van wespspinnen in zijn tuin met ontzettend veel mooie foto's. 
• Wespspin (wikipedia). 

 

Postscript

Rolie Barth maakte mij erop attent dat deze wespspin maar 5 poten heeft! Laat ik dat nu totaal 100% over het hoofd gezien hebben! Ik was zo gefocust op een goede foto maken dat ik niet gezien heb dat er 3 poten ontbraken. Een blunder. We hebben hier dus te maken met een beschadigd vrouwtje Wespspin. Ik weet niet of dat iets te maken heeft met haar lethargisch gedrag.

Het begon met 28 eitjes. Op de onderkant van een blad. Het verhaal van de Groene schildwants

 

3 juli 2025

Ik zag op de onderkant van een blad van een kiemplantje een groepje van 28 eitjes. Intrigerend. Een heel regelmatig patroon. We hebben een tuin vol planten en uitgerekend op dit potplantje worden eitjes afgezet. Van welk dier zijn ze afkomstig?

Aan de vinger zie je hoe klein de eitjes zijn. Ik heb de foto ingevoerd in waarneming.nl en deze werd even later handmatig goedgekeurd door de 'wantsen-moderator' als: Groene schildwants. Dat is een algemene soort schildwants. Maar, een andere foto van hetzelfde groepje eitjes werd door een 'vlinder-moderator' automatisch goedgekeurd als Groot Koolwitje! Het kan toch niet zo zijn dat ze goedgekeurd worden als twee verschillende soorten! Het is wel zo dat de eitjes enigszins op elkaar lijken, maar dat experts tot strijdige oordelen komen is nieuw voor mij. Voorlopig accepteer ik de 'Groen schildwants' want die is handmatig door een expert goedgekeurd. Dit terzijde, want dit blog gaat over dat wonderbaarlijke cluster eitjes en wat er van terecht is gekomen.

5 juli 2025

Twee dagen later zijn er allemaal zwarte figuurtjes, een soort emoji, en 2 rode stippen te zien. Bizar! Het lijken wel pingpongballen met merktekens. Het moeten de eerste zichtbare tekenen van het embryo zijn.

5 juli 2025

Van dichtbij zie je met de juiste belichting  regelmatige kleine uitsteekseltjes op de randen van de eitjes.

6 juli 2025

Scherpgesteld en ingezoomd op de uitsteeksels: ze vormen waarschijnlijk de randen van het 'deksel'. Verder gebeurt er nog niets.

8 juli 2025

Op de vijfde dag zie ik plotseling kleine wantsen. Maar ze blijven op het ei cluster zitten. Soms bewegen ze een heel klein beetje. Het zijn niet de volwassen dieren.

één groen individu... (8 juli 2025)

Tussen alle zwarte zit er een groene met felrode oogjes. Die ogen komen overeen met de twee rode stippen in het ei. Is dit groene individu een volgende stadium?

10 juli 2025

Op de 7e dag zijn er drie avontuurlijke beestjes een halve centimeter verderop gaan zitten. De rest zit nog gezellig op een kluitje naast de lege eierdoppen. 

15 juli 2025

Een paar reislustige individuen beginnen de omgeving te verkennen: hier op de rand van het blad en verder... Typerend: drie paar poten en 2 nogal grote naar voren gerichte antennes.

15 juli 2025

Een ander individu is op de tafel gevallen en weer met die komische omhoog gerichte antennes. Het zijn een soort miniatuur robotjes. 

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

 

24 juli 2025

De volgende dag zijn ze plotseling allemaal verdwenen. Jammer! Nu ben ik ze kwijt. Totdat ik een week later een verdwaald volwassen exemplaar op de witte tegels van de WC zie zitten. Dit exempaar zou afkomstig kunnen zijn van het groepje eieren van 3 juli. Maar ik weet het niet natuurlijk niet zeker.
 

Let op de uitstekende rode ogen en
de eindeloos veel kleine zwarte stipjes op het schild.

25 jul 2025

De volgende dag vind ik een volwassen exemplaar, herkenbaar aan die bruine vlek op achterlijf. Dat zijn de punten van de vleugels. Het heeft een perfecte schutkleur op een groen blad. Die zie je makkelijk over het hoofd als je er niet naar op zoek bent.

De Groene schildwants is niet zeldzaam. Het is volgens waarneming één van de algemeenste grote wantsen in Nederland. Maar het is wel zeldzaam dat je de hele reeks van ei tot volwassen dier kunt volgen op een Rode Zonnehoed plantje dat je in een bloempot hebt opgekweekt uit een zaadje. Het hele verhaal vond ik de moeite waard om over te bloggen.

---

 

Bronnen

Wikipedia (NL) heeft een heel uitgebreide beschrijving van de Groene schildwants. Dat is best bijzonder voor wikipedia.

 

Familie Schildwantsen

De Groene Schildwants behoort tot de familie Schildwantsen waarvan ik onlangs nog de leukste van de familie heb waargenomen:

Pyjamaschildwants Graphosoma italicum 19 juli 2025

Dat is nu weer het tegenovergestelde van een schutkleur! Waarom? Wat is de bedoeling van die opvallende rode kleur?

Tenslotte had ik vorig jaar ook nog een andere wants:

Roodpootschildwants 4 sept 2024

zat zomaar uit het niets op een vinger! Ook niet handig van zo'n beestje, tenminste als je niet opgegeten wilt worden. Maar wel handig voor de fotograaf.

De onderstaande wants was volkomen 'gratis':

Meidoorn-kiel-wants 08 aug 2025

Nadat ik een veldtocht had gemaakt zonder noemenswaardig resultaat, merkte ik dat in mijn camera in de auto had laten liggen. Toen ik hem er uit had gehaald, zag ik per toeval een beestje op de motorkap. Omdat ik mijn camera nog in mijn hand had, was een foto snel gemaakt. Zie bovenstaande opname. Het bleek de Meidoornkielwants. Een nieuwe soort!

In 2021 had ik nog een prachtige schildwants:

Bessenschildwants 24 aug 2021

In totaal heb ik 9 schildwantsen op mijn soortenlijst. Maar bovenstaande zijn wel de mooiste. Dat was het weer.

Kolibrievlinder: kruising tussen vlinder en kolibrie

 

Kolibrievlinder bij vlinderstruik 29 juli 2025

Kolibrievlinder bij vlinderstruik 29 juli 2025

Kolibrievlinder bij vlinderstruik 29 juli 2025

Kolibrievlinder bij vlinderstruik 29 juli 2025

De Kolibrievlinder (Macroglossum stellatarum) blijft toch altijd een unieke vlinder! Ik ben zeer vereerd dat hij onze Vlinderstruiken bezoekt! Het is toch wel met stip de mooiste vlinder die je in je tuin kunt hebben. Hij heeft iets on-Nederlands, iets exotisch. Heel bijzonder dat hij hier in de buurt nog rondvliegt in tijden van achteruitgang van de meeste vlinders. Mocht je hem nog niet kennen, dan is het nu wel duidelijk waarom hij de Kolibrievlinder heet! Houd je vlinderstruiken in de gaten! Hij was na een paar minuten al weer weg. Op de foto zie je dat de tong bijna net zo lang is als het hele dier. Let ook op het 'staartje': uniek voor een vlinder; het lijkt precies op de staart van een vogel zoals de Kolibrie. En hij lijkt hem ook op dezelfde manier te gebruiken.

On-Nederlands: 

het lijkt een exoot o.a. omdat het dier een tong heeft die veel te lang lijkt voor de bloemen die in Nederland in het wild voorkomen. Volgens waarneming.nl is het geen exoot maar nota bene een algemene en inheemse soort!