20 July 2015

EO blijft moeite hebben met evolutie

De EO blijft moeite hebben met de evolutietheorie. In een EO uitzending op vrijdag 26 juni NPO2 Natuur op 2 over roofvogels: 'The Wonder of Animals: Roofvogels', hoorde ik teksten die vermoedelijk een 'vrije EO vertaling' van het BBC origineel zijn. Aangezien ik de originele Engelstalige uitzending (nog) niet heb kunnen traceren, weet ik het niet 100% zeker. Het Engels commentaar is vervangen door een Nederlandse stem (dus geen ondertiteling). Maar ik laat de teksten hieronder volgen samen met wat beelden zodat U de beelden misschien herkent:

slechtvalk
Nederlandse tekst:
"Ze hebben dus een andere geleidelijke ontwikkeling gevolgd dat tot aparte adaptaties heeft geleid." (00:58 in mijn opname)
Dat klinkt als een vertaling van: "they evolved in a different way".

close-up in flight!
En verderop:
 "Valken hebben daar volgens de evolutietheorie al miljoenen jaren een natuurlijke oplossing voor." (4:04 in mijn opname)
Dat klinkt mij vreemd in de oren: "volgens de evolutietheorie". Dat is net zo iets als: volgens de heliocentrische theorie dat de aarde een bol is en om de zon draait. Hun vertaling geeft associaties met de beruchte kreet: "it's only a theory!', het is maar een theorie! Die kan fout zijn! En volgens de scheppingstheorie heeft God alles geschapen. Goed, het is al heel wat dat er geen schepping staat, of dat de hele zin niet gecensureerd is, maar het blijft een verdachte EO-vertaling.

slechtvalk grijpt duif (detail)

Ik heb gezocht naar het origineel in mijn eigen archief van BBC dvd's maar die zijn allemaal veel ouder dan 2014 en bevatten niet bovenstaande opnames. Er bestaan opnames van roofvogels in oudere documentaires, maar die zijn niet zo geavanceerd als in deze uitzending. Een slechtvalk filmen in duikvlucht is technisch wel zo ongeveer het moeilijkste wat er is. 

slechtvalk in duikvlucht

In 'uitzending gemist' (NPO) is de aflevering niet te vinden, en dat is sowieso niet het Engelse origineel. Vermoedelijk is de originele titel "Birds of prey" (BBC website) want die voldoet aan de beschrijving:

"New research reveals how pop-up feathers on the peregrine falcon's back act like pits on a golf ball to reduce drag - allowing it to reach 220mph." ( peregrin falcon = slechtvalk, 220 mph = 354 km/u )
De BBC shop geeft een verwarrende hoeveelheid DVDs en DVD Collections zonder exacte gegevens als jaar van productie, inhoud, etc.

een toevalstreffer!

 

Als iemand de originele uitzending/dvd kent of in zijn bezit heeft dan hoor ik graag wat de originele teksten zijn. De documentaire is overigens zeer de moeite waard en het is uitstekend dat de EO / NPO dat uitzend. Dat wel, natuurlijk.


Postscript 22 juli 2015
(Met dank aan Bert Morrien):

De eerste tekst is:

"Research by American ornithologists, however, found that falcons come from an entirely diferent branch of the family tree to their other raptor cousins. Their closest relative is in fact the parrot". (23'38'')
This different evolutionary path has led to some novel adaptations which allow the falcon to fly faster than all other birds. (24'03'')
EO-vertaling:
"Ze hebben dus een andere geleidelijke ontwikkeling gevolgd dat tot aparte adaptaties heeft geleid."

Dus: het woord evolutie is vervangen door 'geleidelijke ontwikkeling'.

De tweede tekst is:
"Falcons, however, have had their own natural solution for millions of years."(27'10'')
EO-vertaling:
"Valken hebben daar volgens de evolutietheorie al miljoenen jaren een natuurlijke oplossing voor."

Dus: merkwaardig, hier heeft de EO 'natural solution' vervangen door: 'volgens de evolutietheorie' alsof ze willen zeggen: het is maar een theorie, er zijn meerdere theorieën.

Conclusie
De EO is nog steeds bang voor evolutie. Miljoenen jaren worden niet meer gecensureerd ('6000 jaar' is verleden tijd). 'Schepping' of 'ontwerp' worden niet meer toegevoegd. Maar het blijft zielig dat hun geloof niet bestand is tegen de wetenschappelijke stand van zaken en dat je de kijkers een ideologisch aangepaste vertaling voorschotelt.



Vorig blog over dit onderwerp:

Is de EO nu definitief gestopt met het censureren van evolutie? 16 feb 2015


Postscript

In de uitzending van de EO 'Wild France', NPO1 13 april 2016 hoor ik:

"De zeehond is een wonder van evolutie"!
"Jura: 200 miljoen jaar oud" (met dank aan Gerdien de Jong)

Dat is op zich een wonder! Gefeliciteerd EO! Je begint bij de moderne wereld te horen!

13 July 2015

Onze eigen Maastrichtse Mosasaurus in Jurassic World (3D)

Onze eigen Mosasauris krijgt een white shark als lunch
en dat levert altijd een spectaculaire 'dolfinarium'-achtige show

safari driving with Gallimimus: ze lijken gevaarlijk,
raampjes dicht, maar het zijn een soort struisvogels.

dinotrainer in actie, ik twijfel of ze geschikt zijn
 voor circussen: het blijven wilde dieren!

een Pterosaur: zgn sterk genoeg om een mens op te tillen,
dus zorg dat ze niet ontsnappen!

 

Het vernieuwende van de nieuwe Jurassic World is wat mij betreft de 3D opnames; je krijgt er een 3D bril bij. Zonder die bril zie je beelden enigzins dubbel. Dus verplicht bril dragen. De 3D effecten zijn zeer overtuigend en levensecht. 

Eén feit dat in Amerikaanse evangelische kringen nog niet zo is doorgedrongen: er is één uitspraak in de trant van: 'miljoenen jaren evolutie zit in die beesten' (ongeveer). Zowel in de ondertiteling als in de gesproken Engelse tekst. Het is dus niet waarschijnlijk dat er een gecensureerde Amerikaanse versie bestaat waarin die uitspraak niet staat. Bovendien komen er regelmatige 'miljoenen jaren' voorbij, waardoor de film in ieder geval niet geschikt is voor Young Earth Creationists. Voor de rest wordt er niet gesproken over evolutie. Jammer, dat ze ook niet echt  aandacht gaven aan de namen en levenswijze van verschillende soorten, die wel in de film voorkwamen. Ze staan wel op de officiële website.

Hier wordt Jurassic World besproken door Christian Answers net: 

"They can, sadly, be be used to promote a Darwinian Evolutionary worldview, but they can also be used to promote a Biblical worldview"
Dat laatste omdat dinosauriers, zoals bekend [3], in de Bijbel voorkomen. Christelijke ouders mogen hun kinderen wel meenemen naar de film, maar zo moeten wel uitgebreide follow-up geven over de bijbelse interpretatie van dino's. Ouders moeten hun kinderen dirigeren naar christelijke websites over bijbelse dino's, dan worden ze niet vergiftigd door evolutiepropaganda.

Leuk dat onze eigen Maastrichtse Mosasauris er in voorkwam, jammer dat hij moet optreden in dolfinarium-achtige shows. Ik zeg Maastrichtse omdat het beest in de Sint Pietersberg gevonden is, maar later door de Fransen als oorlogsbuit meegenomen is naar Parijs... helaas.

Zitten er foutjes in de film?

dit kan dus echt niet!

Een Pteranodon (30 kg) en zeker een Dimorphodon (2 kg) kunnen echt geen volwassen mensen optillen en vliegend meenemen! Een Pteranodon zou misschien net een baby of kleuter op kunnen tillen, maar daarmee heb je het wel gehad.

Pteranodon vergeleken met de mens (wikipedia)

 

De Pteranodon lijkt wel groot ten opzichte van een mens, maar dat komt door de vleugelspanwijdte van 6 meter. Hij vliegt zoals een albatros (10 kg): voornamelijk zwevend en zo nu en dan actief vliegend. Een zwaan weegt 15 kg. Het is zeer onwaarschijnlijk dat hij nog eens zijn eigen gewicht zou kunnen tillen, laat staan een mens van 60 kg. Ieder vliegend dier bezuinigt zoveel mogelijk op zijn gewicht.
In de film komt de Indominus rex voor. Dat is een niet bestaande, genetische gemodificeerde combinatie van verschillende dinosauriers. Dat is wat de paleontoloog en dinosaurier-expert Jack Horner, die als wetenschappelijk adviseur voor de film heeft gediend, vertelde in een interview in Nature [1]. Maar die heeft geen vleugels zoals op de Jurassic world website te zien is. Stel dat je die vleugels geeft? Helaas: zelfs een gefantaseerde genetisch gemodificeerd vliegend dier moet aan fysische wetten gehoorzamen. Hoe zwaarder, hoe meer spieren nodig, en daardoor wordt het nog zwaarder, waardoor ... Het kan dus echt niet [2].

Een wens. Ik had dino's met jongen willen zien. Een gezinnetje. Zeker leuk voor kinderen. En dit is ook een gemiste kans: dat kinderen baby-dino's mogen aaien (dan hebben ze nog geen tanden!) als een soort apenheul (baby Triceratops is wel op de website). En, zoals ik elders las: ze moeten natuurlijk ontsnappen en de rest van de wereld veroveren: zich oncontroleerbaar voortplanten en rampen veroorzaken en een bedreiging voor de mensheid vormen. De pterosauriers doen het vliegend/zwevend, dieren als de mosasauris verspreiden zich via de zee over de rest van de wereld. De rest heeft het wat moeilijker, maar die zouden nog net op de passenger catamaran met vluchtende bezoekers kunnen springen en zich zo over de continenten verspreiden! Aangezien de inkomsten van deze film een aardig startkapitaal vormt voor de volgende, moet dat toch allemaal kunnen?

Noten

  1. Q&A: The dinosaur doctor, Nature  522, 32–33 (04 June 2015)
  2. Vliegtuigen hebben ook dat probleem. Grotere vleugels, zwaardere motoren en meer brandstof maken een vliegtuig zwaarder, waardoor de vleugels nog groter moeten zijn en er nog meer brandstof nodig is. Voor iedere extra 100 kg brandstof moet je 15 kg extra brandstof (15%) meenemen, puur vanwege het gewicht. 
  3. Zie:  Behemoth, en deze: Behemoth magazine ! (gekker kan het niet!)

Why Christians should oppose Jurassic World (waarschijnlijk een parodie!)

Jurassic World - Official Trailer (HD)


06 July 2015

De nieuwe generatie merels

Mereljong op de dag van uitvliegen (14 juni 2015)
Het verenkleed is een mengsel van het donkerbruin-zwart
van een volwassen man en het bruin-gespikkelde van een volwassen vrouw

Een mereljong moet nog veel leren. Op de eerste dag van het uitvliegen gaat het uitgerekend op de bijzonder stekelige takken van de Japanse wijnbes zitten! Terwijl er toch vele betere plekken zijn te bedenken. Ik pak die takken nooit aan zonder handschoenen. Het schijnt hem/haar niet te deren. De poten zijn kennelijk ondoordringbaar voor de scherpe stekels.

Dit mereljong zit tussen de bloeiende vuurdoorntakken (14 juni 2015)


Het uitvliegen lijkt getimed te worden doordat het nest gewoon te krap is voor 4 jongen. Dus: waarom zou je het nest groter maken? Zo dwing je ze uit te vliegen. Handig idee voor mensen!

De jongen hebben niet een sterke familieband, nadat ze een week of 2 in het nest gezeten hebben, blijven ze als ze uitgevlogen zijn niet bij elkaar zitten. Ze gaan niet gezellig tegen elkaar aan zitten in een boom of zo.

Dit nest is van een nieuw merelpaar dat zich in onze tuin heeft gevestigd nadat ons vast merelpaar dat zeker 5 jaar onze tuin in bezit had en waar we in de loop der jaren zeer aan gehecht waren (trouwens wederzijds), is verdwenen. Dat wil zeggen: het vrouwtje had vorig jaar wat onder de leden, bleef op de grond zitten -wat ongebruikelijk is-, bewoog niet veel meer. Vader merel heeft haar zien zitten op de grond, keek er heel even naar, snapte kennelijk niet waarom zijn vrouwtje zo vreemd deed, wist niet wat hij doen moest, en ging weer verder. Je weet niet wat er in zijn kop omgaat. De volgende ochtend was ze dood. We hebben haar in onze tuin begraven. Een mogelijke verklaring is: merelsterfte door usutu-virus uit Afrika: na een besmetting is de vogel meestal binnen een paar dagen dood. Een besmette vogel oogt apathisch en verzwakt. Ook ziet het verenkleed er slecht uit.
De merelman had geen tijd om te rouwen, hij had het te druk met het voeren van de jongen, waar hij helemaal alleen voor stond.
Het mannetje is half februari dit jaar verdreven uit onze tuin door een andere, waarschijnlijk jongere, merelman. Onze oude merel hebben we helaas nooit meer gezien. Mogelijk zwerft hij nog ergens rond. Misschien is hij wel verdreven door de nieuwe merelman die dit jaar een nest met jongen heeft geproduceerd. De natuur is wreed.

Hij was altijd een goede vader. In de tijd dat er jongen zijn, is het voeren van de jongen net zo'n natuurlijke, sterke drang als zelf eten. Merelvader geeft vaak het lekkerste aan zijn jongen; de jongen staan steeds op de eerste plaats. Volgens mijn vrouw zong de merelman extra fanatiek toen hij jongen had. Haar interpretatie was dat hij gelukkig was. Ik zou er zelf niet opgekomen zijn, maar het klinkt eigenlijk best plausibel, evolutionair gezien.
Hij was erg vertrouwd met ons. Bij warm zonnig weer ging hij een keer naast me op de tuintafel zitten met zijn vleugels en staart gespreid: binnen een meter! onder handbereik! Zo tam was hij.

Grappig: het kost altijd een tijdje voordat de nieuwe merels aan ons gewend zijn. Heel geleidelijk durven ze dichterbij te komen.