De nieuwe generatie merels

Mereljong op de dag van uitvliegen (14 juni 2015)
Het verenkleed is een mengsel van het donkerbruin-zwart
van een volwassen man en het bruin-gespikkelde van een volwassen vrouw

Een mereljong moet nog veel leren. Op de eerste dag van het uitvliegen gaat het uitgerekend op de bijzonder stekelige takken van de Japanse wijnbes zitten! Terwijl er toch vele betere plekken zijn te bedenken. Ik pak die takken nooit aan zonder handschoenen. Het schijnt hem/haar niet te deren. De poten zijn kennelijk ondoordringbaar voor de scherpe stekels.

Dit mereljong zit tussen de bloeiende vuurdoorntakken (14 juni 2015)

Het uitvliegen lijkt getimed te worden doordat het nest gewoon te krap is voor 4 jongen. Dus: waarom zou je het nest groter maken? Zo dwing je ze uit te vliegen. Handig idee voor mensen!

De jongen hebben niet een sterke familieband, nadat ze een week of 2 in het nest gezeten hebben, blijven ze als ze uitgevlogen zijn niet bij elkaar zitten. Ze gaan niet gezellig tegen elkaar aan zitten in een boom of zo.

Dit nest is van een nieuw merelpaar dat zich in onze tuin heeft gevestigd nadat ons vast merelpaar dat zeker 5 jaar onze tuin in bezit had en waar we in de loop der jaren zeer aan gehecht waren (trouwens wederzijds), is verdwenen. Dat wil zeggen: het vrouwtje had vorig jaar wat onder de leden, bleef op de grond zitten -wat ongebruikelijk is-, bewoog niet veel meer. Vader merel heeft haar zien zitten op de grond, keek er heel even naar, snapte kennelijk niet waarom zijn vrouwtje zo vreemd deed, wist niet wat hij doen moest, en ging weer verder. Je weet niet wat er in zijn kop omgaat. De volgende ochtend was ze dood. We hebben haar in onze tuin begraven. Een mogelijke verklaring is: merelsterfte door usutu-virus uit Afrika: na een besmetting is de vogel meestal binnen een paar dagen dood. Een besmette vogel oogt apathisch en verzwakt. Ook ziet het verenkleed er slecht uit.
De merelman had geen tijd om te rouwen, hij had het te druk met het voeren van de jongen, waar hij helemaal alleen voor stond.
Het mannetje is half februari dit jaar verdreven uit onze tuin door een andere, waarschijnlijk jongere, merelman. Onze oude merel hebben we helaas nooit meer gezien. Mogelijk zwerft hij nog ergens rond. Misschien is hij wel verdreven door de nieuwe merelman die dit jaar een nest met jongen heeft geproduceerd. De natuur is wreed.

Hij was altijd een goede vader. In de tijd dat er jongen zijn, is het voeren van de jongen net zo'n natuurlijke, sterke drang als zelf eten. Merelvader geeft vaak het lekkerste aan zijn jongen; de jongen staan steeds op de eerste plaats. Volgens mijn vrouw zong de merelman extra fanatiek toen hij jongen had. Haar interpretatie was dat hij gelukkig was. Ik zou er zelf niet opgekomen zijn, maar het klinkt eigenlijk best plausibel, evolutionair gezien.
Hij was erg vertrouwd met ons. Bij warm zonnig weer ging hij een keer naast me op de tuintafel zitten met zijn vleugels en staart gespreid: binnen een meter! onder handbereik! Zo tam was hij.

Grappig: het kost altijd een tijdje voordat de nieuwe merels aan ons gewend zijn. Heel geleidelijk durven ze dichterbij te komen.

Onverwachts bezoek van een egel in onze tuin op klaarlichte dag

Egel (omcirkeld en uitvergroot in inzet) 17 juni 2015

 

Het was zonnig weer. Ik zat in de tuin te lezen. Zo nu en dan hoorde ik geritsel tussen de dorre bladeren. Ik kon niet zien wat het was. Ik heb er verder geen aandacht aan besteed en ging door met lezen. Een kwartiertje later zie ik totaal onverwacht een egel tevoorschijn komen! Dat heb ik al die jaren dat we hier wonen nog nooit meegemaakt. 

We wonen wel in de buurt van een bosrand, maar dan zou het beestje door het steegje gekomen moeten zijn. En dat heeft aan beide zijden tuinhekken of zelfs stenen muren. Bovendien hebben we onze tuin met kippengaas beveiligd tegen katten om onze merels wat meer rust en veiligheid te geven. De egel moet ergens onder de schutting door gekomen zijn.

Wat het beestje vervolgens doet slaat werkelijk alles: hij loopt gewoon rond alsof ik niet bestond. Het is zich kennelijk van geen gevaar bewust. Alsof het een naïeve eilandbewoner is die nog nooit in contact met Nederlanders is geweest. Zo naief als bijvoorbeeld de dodo op Mauritius die door Nederlandse zeevaarders is uitgeroeid. Als bewijs van zijn totale desinteresse loopt de egel ijskoud onder mijn stoel door. Dit kan niet waar zijn. Het lijkt wel of ik in een natuurfilm van David Attenborough zit. Of komt het omdat egels slecht zien overdag omdat het nachtdieren zijn? Wat doet hij dan hier overdag?

Hij loopt weer verder en ik sluip heel voorzichtig mijn stoel uit en ga snel naar binnen en grijp mijn fototoestel. Nog net voordat hij het struikgewas in verdwijnt, kan ik één opname maken. Als bewijs. Niemand gelooft je. Als ik later het verhaal aan de buurman vertel zegt hij dat hij ook egels in zijn tuin heeft gehad. Wanneer? Jaren geleden. Pixels? Nee, geen pixels!

Het is een voorrecht om een tuin te hebben, ook al is het woekeren met de ruimte. Zelfs al woon je bij een bosrand. Ik begrijp andere huiseigenaren niet, die hun tuin, dat wil zeggen de oppervlakte waar je een tuin van kunt maken, betegelen en er tuinmeubelen neerzetten of er een soort binnenplaats van maken. Dat is de beste manier om al het leven uit je tuin te verdrijven. Eentje heeft er zelfs een permanente party-tent neergezet. Nog de afgelopen dagen moet ik tot mijn ergenis constateren dat mensen (illegaal!) tuinaarde langs het bospad gestort hebben. Tuinaarde. Dus: alweer een tuin verandert in een dode steenwoestijn. En een buurman verderop heeft zijn oude tegels vervangen door nieuwe moderne tegels...

Wij proberen de tuin aantrekkelijk te maken voor vogels, bijen en vlinders. Een egel is een geheel onverwachtse bonus.

Postscript

Volgens de Nederlandse wikipedia:
"Egels zijn echte nachtdieren, en daarnaast redelijk schuw. Wie overdag een egel ziet, kan er dus van uitgaan dat het dier iets mankeert."
Wat mankeert hij dan? En redelijk schuw?

Soortgelijk blog

Kleine watersalamander op drempel 14 nov 2010 (categorie: natuur, fotografie)

Cees Dekker: "Dat evolutie zich voltrekt heb ik nooit in twijfel getrokken." (echt waar?)

In de BioNieuws van 20 juni 2015 zegt Cees Dekker in een interview: "Dat evolutie zich voltrekt heb ik nooit in twijfel getrokken." Echt waar? Dat is een wel erg handig gekozen uitdrukking om te verdoezelen dat je jarenlang alle mogelijke kritiek had op de evolutietheorie en door de publicatie van een aantal veelbesproken boeken Schitterend ongeluk of sporen van ontwerp? (2005), En God beschikte een worm (2006), 'Geleerd en gelovig' (2008) de boodschap gaf aan de Nederlandse gelovigen dat er een heleboel niet deugde aan Darwin's evolutietheorie, dat er veel wetenschappelijke kritiek op het Darwinisme was, dat Intelligent Design een goed alternatief of aanvulling was, en dat een goede wetenschapper best in God kan geloven en christelijk kan zijn.

Dekker twijfelde wel degelijk aan  bijna alle aspecten van de evolutietheorie. Waarom ga je anders op zoek naar 'sporen van ontwerp'? Ontwerp is toch niet te rijmen met een natuurlijk evolutieproces? 

In de BioNieuws column refereert hoofdredacteur Gert van Maanen aan de oratie van Cees Dekker in 2000 waarin Dekker zeer naïeve, vage Intelligent Design argumenten verdedigde:

Dit is wat prof. Dekker zijn publiek durfde voor te houden:

"Een nauwkeurige beschouwing van de microscopische details toont aan dat zulke systemen onmogelijk door de combinatie van mutaties en natuurlijke selectie kunnen zijn geëvolueerd, zelfs niet in het ontzagwekkende tijdsbestek van vier miljard jaar." (p.19)

En dan beweren "dat evolutie zich voltrekt heb ik nooit in twijfel getrokken."!

Cees Dekker is ook op het KNAW-symposium 'Op jacht naar de minimale cel' van a.s. woensdag 24 juni uitgenodigd om een inleiding te geven. De beroemde Origin of Life onderzoeker en Nobelprijswinnaar Jack Szostak is daar de hoofdspreker. Ik vraag me af of Szostak weet van het Intelligent Design verleden van Cees Dekker. 'Verleden', want in hetzelfde interview neemt Cees Dekker afstand van ID: 

"Wat ik wel geleerd heb is dat Ontwerp geen zinvolle natuurwetenschappelijke ingang biedt. Het levert geen gereedschap op om tot meer begrip te komen en dat is waar het in de wetenschap juist om draait." (BioNieuws, 20 juni 2015, p.2)

Dat is mooi, maar ondertussen heeft Cees Dekker enorm veel schade aangericht aan de evolutiebiologie in Nederland. Hij heeft veel mensen op het verkeerde been gezet. Excuses zouden daarom wel op zijn plaats zijn.

 


Op 25 mei reageerde Leonardo da Gioiella in een gastbijdrage op het blog van Marleen op het nieuws dat Cees Dekker 1 miljoen euro had ontvangen voor onderzoek naar celdeling.